پیادهراههای پایتخت در تصرف اصناف
به گزارش خبرنگار گروه جامعه پایگاه خبری تحلیلی «تهران پرس»؛ ر ساله با نزدیک شدن به فصل مهر و بازگشایی مدارس، موضوع ایمنی و آمادهسازی معابر شهری به ویژه پیادهراهها، بیش از گذشته مورد توجه قرار میگیرد. این دغدغه نه تنها برای خانوادههایی است که فرزندان خردسالشان باید روزانه مسیر خانه تا مدرسه را طی کنند، بلکه برای همه شهروندان اهمیت دارد؛ چرا که پیادهراهها به عنوان اصلیترین بستر تردد شهری، نقشی حیاتی در نظم، امنیت و آرامش عمومی دارند.
اما پرسش اصلی اینجاست: تهران تا چه اندازه توانسته است پیادهراههای خود را برای شروع سال تحصیلی جدید آماده کند؟ آیا کودکان ۷ ساله و بالاتر میتوانند بدون دغدغه و خطر از مسیرهای پیادهراهی عبور کنند یا همچنان این مسیرها در اشغال اصناف و دچار مشکلات متعدد عمرانی است؟
پیادهراهها زیر سایه تصرف اصناف
گزارش میدانی خبرنگار تهران پرس از نقاط مختلف شهر تهران نشان میدهد که بسیاری از پیادهراهها عملاً در اختیار واحدهای صنفی قرار گرفتهاند. سوپرمارکتها، تعمیرگاههای موتورسیکلت، آهنگریها و حتی برخی اغذیهفروشیها بخش زیادی از فضای پیادهرو را به انبار یا محل فعالیت خود بدل کردهاند.
این تصرف بیضابطه موجب شده شهروندان به ویژه دانشآموزان ناچار باشند به جای استفاده از پیادهراهها، از حاشیه خیابان عبور کنند؛ اقدامی که ریسک بالای تصادف و آسیب را به همراه دارد. با کدام منطق میتوان کودکان دبستانی را به تنهایی راهی مدرسه کرد، در حالی که نخستین مسیر ایمن، یعنی پیادهراهها، در اختیار اصناف قرار دارد؟
مسئولیت با کیست؟
سؤال مهمتر این است که مقصر اصلی این وضعیت چه کسی است؟ آیا شهرداری بهعنوان متولی اصلی معابر و پیادهراهها وظیفهای در ساماندهی اصناف ندارد؟ یا باید اتحادیههای صنفی و دستگاههای نظارتی پاسخگو باشند؟
به گفته کارشناسان، مشکل زمانی پیچیدهتر میشود که دستگاههای مختلف خدماترسان و اجرایی، هماهنگی لازم را برای مدیریت فضاهای شهری ندارند. همین ناهماهنگی سبب شده هر دستگاهی ساز خود را بزند و در نهایت، مردم قربانی اصلی این وضعیت باشند.
چالههایی که همچنان میمانند
یکی دیگر از معضلات پررنگ معابر تهران، وجود چالهها و کندهکاریهای رها شده است. شهروندانی که روزانه در خیابانها تردد میکنند، بارها با چنین صحنههایی مواجه شدهاند؛ حفاریهایی که برای پروژههای مختلف انجام میشود اما بدون تکمیل و ترمیم رها میماند.
علی حاتمی، ساکن محله خیابان ولیعصر، در گفتوگو با خبرنگار تهران پرس با انتقاد از عملکرد شهرداری میگوید: «بسیاری از کندهکاریهایی که در معابر انجام میشود بعد از مدتی به حال خود رها میشود. همین موضوع بارها باعث زمین خوردن افراد شده است. مدتی پیش فرزندم در یکی از همین چالهها گیر کرد و زمین خورد. با سامانه ۱۳۷ تماس گرفتم و موضوع را گزارش دادم، اما تنها پاسخی که گرفتم این بود که «رسیدگی میکنیم.» آیا این شد جواب؟»
عوارض سنگین، خدمات اندک
حاتمی ادامه میدهد: «هر سال پول عوارض سنگینی به شهرداری پرداخت میکنیم، اما معلوم نیست این پولها کجا هزینه میشود. چرا نباید مسئولی در شهرداری وجود داشته باشد که بهطور مرتب از معابر بازدید کند و مشکلات را از نزدیک ببیند؟»
این گلایه تنها مربوط به او نیست؛ بسیاری از شهروندان تهران معتقدند شهرداری به جای نظارت میدانی و اصلاح مستمر معابر، اغلب به اقدامات مقطعی بسنده میکند و همین موضوع باعث شده مشکلات معابر به زخمی مزمن در پایتخت تبدیل شود.
زخمی قدیمی به نام پیادهراههای تهران
اکبر جوانرودی، از دیگر شهروندان خیابان ولیعصر، نیز میگوید: «معضل پیادهراهها زخمی قدیمی است که رسیدگی چندانی به آن نشده است. یک روز آسفالت میکنند و روز بعد همان مسیر را تخریب میکنند. اینها جز هدر رفت منابع و پول مردم چه نتیجهای دارد؟»
او با اشاره به ناهماهنگی میان دستگاههای خدماترسان اضافه میکند: «هر سازمانی کار خودش را انجام میدهد و مردم باید تاوان این ناهماهنگی را بپردازند. اگر دستگاهها با هم هماهنگ باشند، بخش زیادی از مشکلات معابر حل خواهد شد.»
تصرف پیادهراهها؛ فرهنگی یا قانونی؟
تصرف پیادهراهها تنها یک مسئله فنی نیست، بلکه ابعاد فرهنگی و اجتماعی نیز دارد. بسیاری از اصناف تصور میکنند فضای مقابل مغازه بخشی از ملک آنهاست و میتوانند آزادانه وسایل خود را در آن قرار دهند.
عباس اجاقلو، کارشناس شهری، در گفتوگو با تهران پرس تأکید میکند: «اگر سوپرمارکتها و میوهفروشیها به فضای داخلی خود قانع باشند و وسایلشان را در پیادهراهها نچینند، بخش زیادی از مشکلات تردد خود به خود رفع میشود. اما متأسفانه هر روز شاهد افزایش این مشکلات هستیم.»
نبود برنامهریزی بلندمدت
اجاقلو در ادامه میافزاید: «شهرداری تا زمانی که شکل کار خود را جدی نکند، مشکلات همچنان پابرجا خواهد ماند. ما نیازمند یک برنامهریزی جامع و بلندمدت هستیم. در غیر این صورت، معابر تهران در آینده نه چندان دور با بحرانهای بیشتری مواجه خواهد شد.»
به گفته او، نخستین گام باید گفتوگو و فرهنگسازی با اصنافی باشد که پیادهراهها را اشغال کردهاند؛ اگر این روش مؤثر واقع نشود، ناگزیر باید از ابزارهای قانونی استفاده کرد.
معابر تهران، چالش هرروزه مردم
تهران شهری با میلیونها شهروند است و کوچکترین اختلال در شبکه معابر آن میتواند زندگی روزانه هزاران نفر را تحتتأثیر قرار دهد. از سوی دیگر، کودکان و نوجوانانی که در ابتدای مسیر تحصیل قرار دارند، بیش از دیگران در معرض خطر هستند.
خانوادهها انتظار دارند وقتی فرزندانشان را راهی مدرسه میکنند، از بابت ایمنی مسیر نگرانی نداشته باشند؛ اما واقعیت تهران امروز چیز دیگری است: پیادهراهها یا در تصرف اصنافاند یا پر از چاله و موانع عمرانی.
در نهایت باید گفت حل مشکل پیادهراهها تنها با یک نهاد امکانپذیر نیست. شهرداری تهران، اتحادیههای صنفی، دستگاههای خدماترسان و حتی شهروندان، همه در این موضوع نقش دارند. اگر هرکدام وظایف خود را به درستی انجام دهند، میتوان امیدوار بود که روزی کودکان تهرانی مسیر خانه تا مدرسه را با آرامش طی کنند.
پیادهراههای تهران نیازمند یک عزم جدی، همافزایی نهادی و فرهنگسازی اجتماعی هستند؛ در غیر این صورت، این معضل به زخمی ماندگار بدل خواهد شد که هر سال در آستانه مهر دوباره سر باز میکند.
انتهای خبر/