«من شهردارم»؛ صدای مردم در تصمیم‌گیری شهری
به گزارش گروه جامعه پایگاه خبری تحلیلی «تهران پرس»؛ تهران به‌عنوان کلان‌شهری با میلیون‌ها شهروند، با مسائل و نیاز‌های متنوعی در حوزه‌های حمل‌ونقل، خدمات شهری، فضای سبز، ایمنی، امکانات ورزشی و فرهنگی روبه‌رو است. گستردگی این نیاز‌ها موجب شده است که مدیریت شهری برای شناسایی دقیق‌تر اولویت‌ها، بیش از گذشته به مشارکت مستقیم مردم نیاز داشته باشد؛ چراکه شهروندان بهتر از هر فرد دیگری با مشکلات کوچه، خیابان و محله محل زندگی خود آشنا هستند.
مشارکت شهروندان در اداره پایتخت، زمانی به نتیجه ملموس می‌رسد که مردم بتوانند نیاز‌های محله خود را مطرح کنند و در انتخاب پروژه‌های شهری نقش داشته باشند.
در همین راستا، طرح «من شهردارم» از نیمه دوم سال ۱۴۰۱ با هدف فراهم کردن زمینه مشارکت واقعی شهروندان در اداره تهران آغاز شد. این برنامه تلاش می‌کند مردم را از جایگاه دریافت‌کنندگان خدمات شهری فراتر ببرد و آنان را به یکی از بازیگران اصلی تصمیم‌گیری درباره آینده محله‌هایشان تبدیل کند.
یکی از ویژگی‌های مهم این طرح، امکان ثبت نیاز‌ها و پیشنهادهای شهروندان در حوزه‌های مختلف شهری است. از اصلاح روشنایی معابر و مناسب‌سازی پیاده‌رو‌ها گرفته تا احداث بوستان، توسعه فضا‌های ورزشی، بهبود خدمات حمل‌ونقل و اجرای پروژه‌های فرهنگی، همگی می‌توانند در فهرست مطالبات محله‌ای قرار گیرند.
آمار مشارکت شهروندان در دوره‌های گذشته نیز نشان‌دهنده استقبال از این برنامه است. طبق اعلام شهرداری تهران، در دوره چهارم «من شهردارم»، دو میلیون و ۶۶۶ هزار و ۶۶ شهروند در انتخاب سه هزار و ۴۸۳ پروژه با اعتباری بالغ بر ۱۱.۵ همت مشارکت داشته‌اند. این آمار بیانگر ظرفیت قابل توجه مشارکت مردمی در تصمیم‌گیری‌های مدیریت شهری است.
در پنجمین سال اجرای این برنامه نیز شهروندان تهرانی می‌توانند با مراجعه به سامانه «من شهردارم» به نشانی manshahrdaram.shahrzadcity.ir، نیاز‌های محله خود را در حوزه‌های عمرانی، خدمات شهری، فرهنگی، حمل‌ونقل، ورزشی، اجتماعی و شهرسازی ثبت و پیگیری کنند. پیشنهادهای ثبت‌شده پس از بررسی کارشناسی و اختصاص بودجه مورد نیاز، می‌توانند در مسیر اجرا قرار گیرند.
با این حال، موفقیت چنین برنامه‌ای تنها به میزان مشارکت و تعداد پیشنهادهای ثبت‌شده وابسته نیست؛ بلکه میزان تحقق مطالبات و امکان نظارت شهروندان بر سرنوشت پیشنهادهایشان نیز اهمیت زیادی دارد. اگر مردم بدانند کدام مطالبه به تصویب رسیده، چه زمانی اجرا می‌شود و چه میزان اعتبار برای آن در نظر گرفته شده است، اعتماد عمومی به فرآیند مشارکت افزایش پیدا می‌کند.
از سوی دیگر، توجه به عدالت در توزیع پروژه‌ها از موضوعات مهم این طرح است. محله‌های مختلف تهران از نظر برخورداری از امکانات و زیرساخت‌ها شرایط یکسانی ندارند؛ بنابراین ضروری است در کنار آرای شهروندان، میزان محرومیت و نیاز‌های اساسی هر محله نیز در تخصیص منابع مورد توجه قرار گیرد تا محله‌های کم‌برخوردار از فرصت توسعه و بهبود خدمات محروم نمانند.
در کنار ثبت مطالبات، اطلاع‌رسانی شفاف درباره مراحل بررسی و اجرای پروژه‌ها نیز باید مورد توجه قرار گیرد. انتشار گزارش‌های دوره‌ای از میزان پیشرفت طرح‌ها، اعلام دلایل تأخیر یا عدم تصویب برخی پیشنهاد‌ها و فراهم کردن امکان پیگیری درخواست‌ها می‌تواند فاصله میان شهروندان و مدیران شهری را کاهش دهد.
تأکید شهردار تهران بر نقش مردم در اداره پایتخت
علیرضا زاکانی، شهردار تهران، نیز با تأکید بر اینکه مدیریت شهری باید بر مدار مشارکت شهروندان حرکت کند، طرح «من شهردارم» را یکی از ابزارهای تحقق مدیریت مشارکتی دانسته است. وی با اشاره به روند افزایش مشارکت مردم اعلام کرده است که در نخستین سال اجرای این طرح ۳۴۶ هزار نفر، در سال بعد یک میلیون و ۳۵۷ هزار نفر و در دوره بعد بیش از دو میلیون شهروند مشارکت داشته‌اند.
زاکانی همچنین اظهار داشته است که در دوره‌های اخیر، شهروندان علاوه بر انتخاب پروژه‌های پیشنهادی شهرداری، خودشان نیز امکان ارائه طرح دارند و حدود ۱۸ درصد پیشنهادهای شهروندان در آخرین مرحله به‌عنوان پروژه‌های منتخب وارد فهرست طرح‌های مدیریت شهری شده است. به گفته شهردار تهران، پس از اجرای پروژه‌ها نیز نتیجه به شهروندانی که پیشنهاددهنده بوده‌اند اطلاع‌رسانی می‌شود.
در نهایت، «من شهردارم» زمانی می‌تواند به الگویی موفق در مدیریت مشارکتی تهران تبدیل شود که صدای شهروندان تنها در مرحله ثبت پیشنهاد‌ها شنیده نشود، بلکه در تصمیم‌گیری و نظارت بر اجرای پروژه‌ها نیز اثرگذار باشد. اداره مطلوب یک کلان‌شهر بدون شناخت نیاز‌های واقعی مردم امکان‌پذیر نیست و مشارکت آگاهانه شهروندان می‌تواند مسیر توسعه محله‌ها را به سمت خواسته‌های واقعی ساکنان هدایت کند.
انتهای خبر/