دشت هویج لواسان
به گزارش تهران پرس؛ دشت هویج تهران یا گُرچال نام دشتی واقع در البرز مرکزی ، بخش لواسانات شهرستان شمیران در استان تهران است.این دشت در ارتفاع ۲۵۰۰ متری از سطح دریا و در بالای روستای افجه در نزدیکی لواسان قرار گرفته و گفته می‌شود در گذشته در آن هویج کشت می‌شده‌است، هر چند که امروزه اثری از هویج در آن یافت نمی‌شود. هم اکنون نیز دهقانان افجه به کشت محصولات مختلف کشاورزی در آن مبادرت می‌ورزند و وجود باغ‌های گیلاس نیز در آن مشهود است.
معرفی دشت هویج
دشت هویج در ارتفاع دو هزار و ۴۰۰ متری از سطح دریا و در بالادست مرکز روستای افجه، ناحیه گلندوک و لواسان قرار دارد. از ارتفاعات دشت، قله دماوند قابل‌مشاهده است.
به طور کلی دشت هویج در شهرستان شمیرانات، شهر لواسان، روستای افجه قرار دارد. این منطقه در فاصله کمی از تهران واقع شده است.
تاریخچه دشت هویج
روایت‌های تاریخی مختلف حکایت از آن دارند که در روزگار گذشته بخش وسیعی از زمین‌های این دشت به کاشت هویج اختصاص داشته است. هر چند که امروز دیگر اثری از این مزارع به چشم نمی‌خورد.
گفتنی است گفته می‌شود این دشت، در زمان شاهان صفوی، شکارگاهی پررونق بود و با طی مسیری به دریاچه و دشت لار می‌رسید. آثار کاروان‌سراهای صفوی در طول مسیر، در انتهای دره در کنار دیواره صخره‌ای قابل مشاهده است. در ضلع شمالی دشت، گردنه افجه به فشم قرار دارد که راهی مالرو در آن موجود است؛ این راه، افجه و دشت هویج را به دشت لار لواسانات و دیگر ارتفاعات البرز مرکزی مرتبط می‌سازد. روایت است که ناصرالدین شاه و دیگر شاهان قاجار از این گردنه برای رفت‌و‌آمد با کالسکه به دشت لار و سایر ییلاق‌های آن نواحی استفاده می‌کرده‌اند. به این مسیر مالرو که در برخی جاها حالت سنگ‌فرش دارد، راه شاه عباسی نیز می‌گویند.
جاذبه های دشت هویج
دشت هویج و پیرامون آن دیدنی‌های زیادی دارد ،البته بهتر است گشت و گذار خود را در ساعات اولیه روز آغاز کنید تا بدون آزار گرما، بتوانید به همه دیدنی‌های این منطقه برسید.
دره شمالی افجه: اگر راهی این منطقه شدید، بد نیست سری به جاذبه‌های زیبا و مناظر بکر دره‌شمالی افجه نیز بزنید. این دره در تمام سال گردشگران را به خود فرامی‌خواند و موردعلاقه کوهنوردانی است که از مسیرهای آن برای صعود به قله‌های آتشکده، ساکا، یخچال و مهرچال استفاده می‌کنند. آبشارها: در همان ابتدای مسیر آبشاری به نام پسچوبک مشرف به دره وجود دارد که نباید دیدن آن را از دست بدهید. پس از آبشار پسچوبک و طی مسیر ۱.۵ کیلومتری، یال کوه که مشرف به دشت هویج است، مشاهده می‌شود. در این ناحیه آبشاری به ارتفاع ۱۵ متر با پوشش گیاهی جالبی در اطراف آن وجود دارد. درختان افرا نیز لطافت و زیبایی خاصی به این منطقه داده‌اند. آبشار دیگری در منطقه به نام موآب وجود دارد که از قله ساکا سرازیر می‌شود و در اکثر مواقع سال پرجوش و خروش است.
دشت سبوستان: در شمال‌غرب دشت، در امتداد راهی که به قله آتشگاه می‌رود، دشت سبوستان قرار دارد؛ دشتی که آبشار چرند به ارتفاع ۵۰ متر از آن جاری است و پر از درختان میوه مثل آلو، گیلاس و گردو است.
حمام صفوی: در همین ناحیه، حمام قدیمی دوره صفوی وجود دارد. این حمام هنوز مورد استفاده اهالی روستا قرار دارد و فعال است.
سقاخانه حضرت ابوالفضل: در روستای افجه با معماری زیبا و جالب توجهش، می‌توانید از محله چراغان دیدن کنید. همچنین سری به سقاخانه حضرت ابوالفضل و چنار کهنسال آن بزنید که عمرش را ۵۰۰ سال می‌دانند.
قلعه ساکا: قلعه ساکا، قصر قدیمی است که روی قله سربند روی ارتفاعات امامه وجود دارد. قدمت آن به قرن دوم یا سوم هجری می‌رسد. این قلعه تا زمان صفوی مورد استفاده قرار می‌گرفت. بنای آن را از ملات آجر، خشت و گل و ساروج ساخته‌اند و با سفال‌های لعاب‌دار سبز و آبی تزیین کرده‌اند. قصر ناصری: در ادامه مسیر، قصر ناصری وجود دارد که در شمال افجه و مشرف به باغ‌های روستا واقع شده است. این قصر که به ناصرالدین تعلق داشت و به دستور و نظارت اعتمادالدوله ساخته شده بود، اکنون تنها بنایی مخروبه است.
غار موزه دکتر وزیری: بازدید از غار موزه تجربه‌‌ای منحصربه‌فرد است، هم از لحاظ فضای شگفت‌انگیز آن و هم از بابت حضور هنرمند و خلق اثر هنری در هنگام بازدید. غار موزه در مسیر روستای کندعلیا، بخشی از دیواره رشته‌کوه‌های البرز را به خود اختصاص داده است. پس از طی مسیری کوتاه به دروازه‌ای چوبی می‌رسید که شما را به غار موزه راهنمایی می‌کند. هنگام بازدید از این موزه جالب می‌توانید در فضای باز چای و نسکافه بخورید. همین طور از بالای خانه درختی که در محوطه حیاط غارموزه وجود دارد، منظره‌ای کوهستانی و بی‌نظیر را ببینید.
ورودی غار موزه دهان یک شیر است که آن را در آستانه دیواره کوه ساخته‌اند؛ غاری که نه به دست طبیعت، بلکه با دست‌های ناصر هوشمند وزیری، استاد مجسمه‌ساز ایجاد شده است. دهلیزهای این غار موزه از میان سنگ سخت گرانیت البرز، عشق به فرهنگ ایران را در دل خود جا داده است. درون غار موزه مجسمه‌های چوبی، گچی، سیمانی، سنگی و فلزی در معرض دید شما قرار می‌گیرند؛ مجسمه‌هایی از شخصیت‌های بزرگ و اسطوره‌ای ایران و تندیس‌هایی از حیوانات که به دست استاد ساخته شده‌اند.
شرایط آب و هوایی دشت هویج
دشت هویج در فصل‌های مختلف سال دیدنی است. در بهار طبیعت بی‌نظیر این منطقه با شکوفه‌های گیلاس روستای افجه همراه می‌شود. آب و هوای بهاری، جوی‌های روان و اکسیژن خالصی که در فضای دشت نفس می‌کشید، همه چیز را برای جذب انرژی فراهم می‌کند. شب‌های بهاری دشت افجه کمی خنک‌تر است؛ به همین خاطر اگر قصد دارید اقامت شبانه داشته باشید، باید حتما از کیسه خواب مناسب استفاده کنید.
در فصل تابستان دمای دشت کمی بیشتر می‌شود و ممکن است تحمل گرمای هوا به خصوص در ظهر و بعد از ظهر، کمی سخت باشد. البته خبر خوب این است که در روستای افجه و ارتفاعات نزدیک دشت، هوا کمی خنک‌تر است. بنابراین می‌توانید ساعات گرم روز را در این مناطق سپری کنید و هنگام خنکی به دشت گرچال برگردید.
پاییزهای دشت هویج افجه بیش از هر زمان دیگری به گذشته شبیه است. زیرا دشت با رنگ‌های زرد و نارنجی پاییزی پر می‌شود و شبیه به «جایگاه آتش» است. در این فصل سوز سرما بیشتر است و گردشگران حتما باید با لباس گرم کافی به این منطقه بروند. اقامت شبانه در فصل پاییز و زمستان توصیه نمی‌شود؛ مگر اینکه در روستاهای اطراف اقامتگاه اجاره کنید تا جای گرم و راحتی برای خواب داشته باشید.
زمستان‌های دشت هم سفید و برفی است. برخی از افراد برای تفریحات زمستانی و برف‌بازی در زمستان به این منطقه می‌روند. اما به یاد داشته باشید که این دشت امکانات ورزش‌های زمستانی و پیست‌های اسکی را ندارد و یک جاذبه کاملا طبیعی و بدون دخالت دست بشر است!
پوشش گیاهی دشت هویج
گونه‌های گیاهی که در خود دشت گرچال وجود، گیاهان وحشی هستند؛ اما درخت‌های گردو و گیلاس هم در پوشش گیاهی این منطقه دیده می‌شود. این دشت در فصل‌های گرم سال سرسبز است و در فصل پاییز به رنگ نارنجی در می‌آید. در بهار برف کوه‌های اطراف دشت آب می‌شود و جوی‌ها، آبشارها و نهرهای فصلی را به وجود می‌آورد.
امکانات رفاهی و خدماتی دشت هویج
این منطقه هیچ‌گونه امکانات رفاهی خاصی ندارد؛ اما در روستای افجه می‌توانید از امکاناتی نظیر رستوران، فروشگاه و سرویس بهداشتی استفاده کنید.
مسیر دسترسی به دشت هویج
تهرانی‌ها و ساکنان اطراف این شهر، کافی است از طریق یکی از اتوبان‌های منتهی به اتوبان شهید بابایی وارد جاده لشگرک شوند. مسافران شمال شهر نیز با ورود به اتوبان ارتش و پس از آن، جاده سوهانک و گذشتن از گردنه قوچک به میدان لشگرک خواهند رسید.
مسافرانی که از کرج یا شمال کشور عازم دشت هویج می‌شوند، می‌توانند پس از اطمینان از باز بودن جاده بالای دیزین، با گذشتن از میگون، فشم، اوشان و زرده بند به میدان لشگرک برسند. در اینجا مسیر مستقیم را باید ادامه داد و با استفاده از تابلوهای دسترسی به افجه و گذر از میدان بسیج، به‌سمت چپ پیچید تا به افجه رسید. پس از رسیدن به این روستا یک دو راهی می‌بینید. باید مسیر خاکی را ادامه دهید و پس از پارک وسیله نقلیه، پیاده‌روی را آغاز کنید.
اقامت در دشت هویج
اقامتگاه بوم‌گردی دشته با سه واحد اقامتی در این منطقه واقع شده است که می‌توانید برای اقامت شبانه از آن استفاده کنید. همچنین واحدهای اجاره‌ای نظیر ویلا و سوئیت در لواسان موجود است. همچنین اگر از علاقه‌مندان به کمپینگ هستید، امکان چادرزنی در این منطقه وجود دارد.
تجهیزات کمپینگ در سفر به دشت هویج
به یاد داشته باشید حتی با بهترین تجهیزات کمپینگ، باز هم این دشت برای شب مانی در فصل پاییز مناسب نیست و دمای آن به شدت کاهش پیدا می‌کند.
اگر قصد کمپینگ در دشت گرچال را دارید، به تجهیزاتی که در ادامه نام می‌بریم، نیاز خواهید داشت.
چادر (ظرفیت کافی برای همه اعضای کمپ باید وجود داشته باشد).
کیسه خواب
لباس گرم
غذاهای کنسرو و مغزیجات
جعبه کمک‌های اولیه و داروهای مورد نیاز
آب آشامیدنی
فلاسک
ضد آفتاب و عینک آفتابی
گوشی موبایل و پاوربانک
به طور کلی هرچیزی که برای اقامت یک شبانه روز نیاز دارید را با خود ببرید؛ اما به یاد داشته باشید که نباید کوله بارتان را بیش از حد سنگین کنید. زیرا ممکن است لازم شود بخشی از مسیر را پیاده روی کنید.
بهترین زمان سفر به دشت هویج
از آنجا که دشت هویج مکانی گرم به حساب می‌آید، بازدید از آن در فصل تابستان توصیه نمی‌شود. در فصل پاییز و زمستان علی‌رغم سردی هوا، این منطقه جلوه‌ای متفاوت به خود می‌گیرد؛ به‌خصوص در زمستان به مکانی محبوب برای ورزش‌های زمستانی تبدیل می‌شود. با تمام این اوصاف، بهترین زمان بازدید از دشت هویج بهار است؛ زمانی که طبیعت جامه‌ای نو بر تن می‌کند و حال‌و‌هوایی پرطراوت بر دشت حاکم می‌شود.
در پایان باید گفت؛ این دشت برای تمام گردشگران، چه گروه‌های خانوادگی و چه اکیپ‌های کوهنوردی و طبیعت‌گردی مقصد ایدئال محسوب می‌شود.