حیوان‌آزاری؛ زخم پنهان فرهنگ شهرنشینی
به گزارش گروه جامعه پایگاه خبری تحلیلی «تهران پرس»؛ حیوان‌آزاری تنها به ضرب‌وجرح و کشتن حیوانات محدود نمی‌شود؛ رها کردن حیوانات خانگی در خیابان، محروم کردن آنها از آب و غذا، نگهداری در شرایط غیربهداشتی، استفاده غیرمجاز از حیوانات برای سرگرمی و آسیب رساندن عمدی به آنها نیز از رفتار‌هایی است که می‌تواند سلامت و بقای این موجودات را به خطر بیندازد.
در کنار ضرورت ساماندهی حیوانات شهری، برخورد با رفتار‌های خشونت‌آمیز و افزایش آگاهی عمومی درباره حقوق حیوانات، از جمله موضوعاتی است که مدیریت شهری و دستگاه‌های مسئول باید با جدیت دنبال کنند.
در تهران، موضوع حیوانات بدون صاحب نیز به یکی از چالش‌های مدیریت شهری تبدیل شده است. افزایش حضور سگ‌های بلاصاحب در برخی محله‌ها، بوستان‌ها و مناطق حاشیه‌ای، از یک سو نگرانی‌هایی درباره ایمنی شهروندان و مسائل بهداشتی ایجاد کرده و از سوی دیگر، ضرورت رعایت اصول انسانی در جمع‌آوری و نگهداری این حیوانات را پررنگ کرده است.
محمد صادقی، مدیر اداره ساماندهی و کنترل حیوانات شهری سازمان مدیریت پسماند شهرداری تهران، در تیرماه ۱۴۰۵ اعلام کرد روزانه به‌طور متوسط حدود ۵۰ درخواست مردمی درباره سگ‌های بلاصاحب از طریق سامانه ۱۳۷ پلاس ثبت می‌شود.
وی توضیح داده است که حیوانات جمع‌آوری‌شده به مرکز نگهداری آرادکوه منتقل می‌شوند و پس از معاینات دامپزشکی، اقدامات بهداشتی و مراقبتی برای آنها انجام می‌شود. به گفته این مسئول، مدیریت این موضوع نیازمند همکاری شهرداری، سازمان دامپزشکی و سازمان حفاظت محیط زیست است.
تأکید شهرداری بر ممنوعیت حیوان‌آزاری
در همین زمینه، الفت‌پور، مدیرعامل سازمان مدیریت پسماند شهرداری تهران، ۲۳ آبان ۱۴۰۵ با تأکید بر ممنوعیت هرگونه حیوان‌آزاری اظهار کرد: «هرگونه حیوان‌آزاری از نظر عقلی، سازمانی و شرعی مردود است.»
وی همچنین با اشاره به ضرورت تدوین پروتکل‌های مناسب برای نگهداری حیوانات، از تجمیع قرارداد مربوط به ساماندهی سگ‌های پرسه‌زن خبر داد و تأکید کرد خدمات‌رسانی در مناطق باید همراه با نظارت ویژه بر حفظ سلامت و جلوگیری از آسیب به این حیوانات باشد.
نقش فرهنگ‌سازی در کاهش حیوان‌آزاری
یکی از مهم‌ترین راهکار‌های مقابله با حیوان‌آزاری، افزایش آگاهی عمومی و آموزش نحوه صحیح برخورد با حیوانات است. خانواده‌ها، مدارس، رسانه‌ها و سازمان‌های مردم‌نهاد می‌توانند در این زمینه نقش مؤثری ایفا کنند.
آموزش مسئولیت‌پذیری در قبال حیوانات خانگی، خودداری از رهاسازی آنها در معابر عمومی، گزارش موارد خشونت و پرهیز از رفتار‌های هیجانی در مواجهه با حیوانات شهری از جمله اقداماتی است که می‌تواند به کاهش این پدیده کمک کند.
از سوی دیگر، کارشناسان محیط زیست بر این باورند که غذا دادن بدون برنامه و غیراصولی به حیوانات شهری و حیات‌وحش نیز ممکن است پیامد‌های نامطلوبی داشته باشد؛ زیرا تجمع حیوانات در یک نقطه، وابستگی به انسان و برهم خوردن تعادل طبیعی محیط را به دنبال دارد؛ بنابراین حمایت از حیوانات باید آگاهانه و با رعایت اصول دامپزشکی و محیط زیستی انجام شود.
ضرورت نظارت بر عملکرد پیمانکاران
یکی از موضوعات مهم در مدیریت حیوانات شهری، نظارت بر عملکرد پیمانکاران و مراکز نگهداری است. تجربه انتشار تصاویر مربوط به آزار سگ‌ها در مرکز نگهداری آرادکوه در سال ۱۳۹۸ و واکنش‌های گسترده اجتماعی به آن، نشان داد که نبود نظارت مؤثر می‌تواند اعتماد عمومی به برنامه‌های مدیریت شهری را خدشه‌دار کند.
در پی آن اتفاق، پیروز حناچی، شهردار وقت تهران، از برکناری پیمانکار مورد اعتراض و دستور بررسی موضوع خبر داد. همچنین غلامحسین محمدی، رئیس وقت مرکز ارتباطات شهرداری تهران، بر برخورد با مسئولان و پیمانکارانی که برخلاف اصول انسانی با حیوانات رفتار کنند، تأکید کرده بود.
کنون نیز نظارت مستمر بر مراکز نگهداری، شفافیت قراردادها، حضور دامپزشکان و امکان نظارت سازمان‌های مردم‌نهاد می‌تواند از تکرار چنین اتفاقاتی جلوگیری کند.
در نهایت، مقابله با حیوان‌آزاری در تهران نیازمند همکاری مدیریت شهری، دستگاه‌های قضایی، سازمان حفاظت محیط زیست، دامپزشکی و شهروندان است. ساماندهی حیوانات شهری نباید بهانه‌ای برای خشونت علیه آنها باشد و در مقابل، حمایت از حقوق حیوانات نیز باید با رعایت سلامت عمومی و ایمنی شهروندان همراه شود.
شهری که در آن حقوق شهروندان و ملاحظات زیست‌محیطی در کنار یکدیگر مورد توجه قرار گیرد، شهری انسانی‌تر و مسئولانه‌تر خواهد بود.
انتهای خبر/