به گزارش خبرنگار تهران پرس، بابک نگاهداری، رئیس مرکز پژوهشهای مجلس شورای اسلامی، صبح امروز در نخستین نشست خبری همایش ملی و بینالمللی «ایران؛ سرزمین ظرفیتها»، بر ضرورت بهرهگیری هدفمند از توانمندیهای اقتصادی، جغرافیایی و انسانی استانهای کشور تأکید کرد.
وی هدف از برگزاری این همایش را فراتر از اطلاعرسانی درباره این رویداد دانست و اظهار کرد: تلاش داریم با جلب توجه رسانهها به موضوع ظرفیتشناسی سرزمینی، زمینه شکلگیری گفتوگویی فراگیر درباره فرصتها و توانمندیهای ایران را فراهم کنیم.
نگاهداری با اشاره به ضرورت تمرکز بر ظرفیتهای داخلی در شرایط کنونی کشور افزود: دشمنان تلاش میکنند ایران را درگیر مسائل روزمره و چالشهای مقطعی کنند و فرصت توجه به ظرفیتهای موجود و ایجاد افقهای جدید را از کشور بگیرند؛ بنابراین باید بخش مهمی از توجه و سرمایهگذاریها به شناسایی و بهرهبرداری از ظرفیتهای سرزمینی اختصاص یابد.
رئیس مرکز پژوهشهای مجلس با بیان اینکه برخورداری از منابع طبیعی، موقعیت جغرافیایی، میراث تاریخی، تنوع اقلیمی، سرمایه انسانی و توان اقتصادی بهتنهایی مزیت ملی ایجاد نمیکند، تصریح کرد: این داشتهها زمانی به مزیت واقعی تبدیل میشوند که سه مرحله شناخت ظرفیتها، همنگری و بررسی ارتباط میان آنها و در نهایت بالفعلسازی فرصتها بهدرستی دنبال شود.
ضرورت پیوند ظرفیتها در برنامهریزی کشور
وی نخستین گام در مسیر بهرهبرداری از توانمندیهای کشور را شناخت دقیق فرصتهای سرزمینی عنوان کرد و گفت: پس از شناسایی ظرفیتها، باید ارتباط و نسبت آنها با یکدیگر مورد بررسی قرار گیرد تا از طریق یک نگاه جامع، زمینه شکلگیری فرصتهای بزرگتر اقتصادی، صنعتی، اجتماعی و فرهنگی فراهم شود.
نگاهداری با اشاره به مطالعات انجامشده در حوزه آمایش سرزمین ادامه داد: سازمان برنامه و بودجه و برخی نهادهای دیگر تاکنون اقداماتی در این زمینه انجام داده و فهرستی از ظرفیتها و فرصتهای کشور را در اسناد مطالعاتی گردآوری کردهاند؛ اما پرسش اساسی این است که این ظرفیتها تا چه اندازه در فرآیند برنامهریزی و بودجهریزی کشور مورد استفاده قرار گرفتهاند.
وی خاطرنشان کرد: یکی از ضعفهای موجود، نبود شناخت جامع از ارتباط میان ظرفیتهای مختلف کشور است. صرف شناسایی فرصتها کافی نیست و باید با بررسی پیوندهای میان آنها، ابتکارات جدیدی برای توسعه اقتصادی و صنعتی شکل بگیرد؛ چراکه بدون این نگاه مشترک، امکان بالفعلسازی ظرفیتها نیز محدود خواهد بود.
زنجیرههای ارزش اقتصادی؛ فرصتی برای توسعه استانها
رئیس مرکز پژوهشهای مجلس با اشاره به تحولات داخلی و بینالمللی و شرایط پساجنگ رمضان اظهار کرد: تحلیلگران ژئوپلیتیک برای ۱۰ تا ۱۵ سال آینده دورهای پرتلاطم پیشبینی میکنند؛ ازاینرو ضروری است از کوچکترین ظرفیتهای سرزمینی کشور نیز برای عبور موفق از شرایط دشوار استفاده کنیم.
وی با تأکید بر ضرورت تعریف همکاریهای اقتصادی میان استانها افزود: باید مشخص شود ظرفیتهای معدنی، کشاورزی و گردشگری مناطق مختلف چگونه میتوانند در تعامل با یکدیگر قرار گیرند و چه ابتکارات مشترکی برای توسعه اقتصادی استانها قابل تعریف است.
نگاهداری همچنین ظرفیت استانهای مرزی را یکی از فرصتهای مهم اقتصادی کشور دانست و گفت: باید بررسی کنیم تا چه اندازه از موقعیت استانهای مرزی برای توسعه ارتباطات تجاری با کشورهای همسایه استفاده کردهایم و آیا برنامههای توسعهای کشور با زنجیرههای ارزش اقتصادی منطقهای و بینالمللی هماهنگ بوده است.
وی ادامه داد: زنجیرههای اقتصادی و فناورانهای که از شرق به غرب یا از شمال به جنوب کشور امتداد پیدا میکنند، میتوانند فرصتهای قابلتوجهی برای توسعه صنعتی و اقتصادی استانهای واقع در مسیر خود ایجاد کنند؛ البته بهرهبرداری از این فرصتها نیازمند توجه به این زنجیرهها در برنامهریزیهای صنعتی، جمعیتی و حملونقلی است.
شکوفایی استانی؛ راهبرد تقویت اقتدار ایران
رئیس مرکز پژوهشهای مجلس با بیان اینکه ظرفیتشناسی استانی هنوز جایگاه واقعی خود را در نظام برنامهریزی کشور پیدا نکرده است، تصریح کرد: هدف از برگزاری همایش «ایران؛ سرزمین ظرفیتها» و مجموعه رویدادهای مرتبط با آن، افزایش توجه به این موضوع و ایجاد درکی مشترک میان نخبگان و فعالان استانها از ایران بهعنوان سرزمینی یکپارچه و بههمپیوسته است.
نگاهداری با اشاره به شعار «ظرفیت استانی، اقتدار ایرانی» این همایش تأکید کرد: اعتقاد داریم مسیر افزایش اقتدار ملی از شکوفایی استانها عبور میکند. هرچه استانها بهجای وابستگی صرف به اعتبارات مرکزی، به کانونهایی برای خلق ثروت، فرصت و ظرفیت در مقیاس ملی تبدیل شوند، کشور توان بیشتری برای عبور از شرایط دشوار خواهد داشت.
مشارکت ۸۰۰ نخبه در اندیشکدههای استانی
وی با تشریح ظرفیت اندیشکدههای حکمرانی و قانونگذاری استانی گفت: این اندیشکدهها در ۳۱ استان کشور فعالیت دارند و دانشگاههای وابسته به وزارت علوم، وزارت بهداشت و دانشگاه آزاد اسلامی در هر استان در این مجموعهها مشارکت میکنند.
نگاهداری افزود: در حال حاضر حدود ۷۰۰ تا ۸۰۰ نفر از نخبگان کشور در قالب شوراهای علمی و بنیانی اندیشکدههای استانی همکاری دارند و تلاش میکنیم از این ظرفیت تخصصی برای شناسایی و فعالسازی فرصتهای اقتصادی و سرزمینی استفاده کنیم.
وی با تأکید بر اینکه همه توانمندیهای کشور در محیطهای دانشگاهی متمرکز نیست، خاطرنشان کرد: باید دیدگاهها و تجربیات کشاورزان، صنعتگران، کارآفرینان و فعالان اجتماعی هر استان نیز بهصورت میدانی شنیده شود تا تصمیمسازیها تنها به نظرات دانشگاهی محدود نماند.
رئیس مرکز پژوهشهای مجلس همچنین از بهرهگیری از ظرفیتهای فناورانه این مرکز برای بررسی ارتباط میان توانمندیهای مختلف خبر داد و گفت: تلاش داریم پیوند میان ظرفیتهای درون استانها، پهنههای مختلف سرزمینی و همچنین فرصتهای موجود در کشورهای همجوار و مناطق بینالمللی را شناسایی و تقویت کنیم.
رسانهها؛ بازوی شکلگیری گفتوگوی ملی
نگاهداری با تأکید بر اینکه تهیه اسناد پژوهشی بهتنهایی برای حل مسائل این حوزه کافی نیست، اظهار کرد: برای قرار گرفتن موضوع ظرفیتهای سرزمینی در متن تصمیمگیریهای کشور، باید گفتوگویی فراگیر در جامعه شکل بگیرد و میان نخبگان و فعالان اقتصادی و اجتماعی درباره فرصتهای ایران ذهنیتی مشترک ایجاد شود.
وی نقش رسانهها را در تبدیل ظرفیتشناسی سرزمینی به یک اولویت ملی مهم ارزیابی کرد و افزود: میتوان نیمی از نقش پیشبرد این حرکت را بر عهده پژوهشگران و مرکز پژوهشهای مجلس و نیم دیگر را بر عهده رسانهها در شکلدهی و تقویت گفتوگوی اجتماعی فراگیر دانست.
رئیس مرکز پژوهشهای مجلس در پایان ابراز امیدواری کرد با همکاری اندیشکدههای استانی، نخبگان، فعالان اقتصادی و رسانهها، زمینه شناسایی و پیوند ظرفیتهای مختلف کشور و استخراج ابتکارات اقتصادی، اجتماعی و صنعتی فراهم شود تا شناخت توانمندیهای ایران، مقدمهای برای ساختن ایران جدید در عرصه پساجنگ باشد.
انتهای خبر/