به گزارش پایگاه خبری تحلیلی «تهران پرس»؛ آلودگی هوا سالهاست به یکی از معضلات اصلی زندگی در تهران تبدیل شده است؛ معضلی که با فرارسیدن فصل سرد و افزایش پدیده وارونگی دما، بار دیگر سلامت میلیونها شهروند را تحت تأثیر قرار میدهد. در این میان، تردد خودروهای شخصی، تاکسیها، موتورسیکلتها و وسایل نقلیه فرسوده از مهمترین عوامل تولید آلایندههای شهری محسوب میشوند.
افزایش تعداد خودروها، ترافیک سنگین، مصرف سوختهای فسیلی و فرسودگی ناوگان حملونقل، ضرورت استفاده از فناوریهای جدید در صنعت خودرو را دوچندان کرده است. یکی از راهکارهایی که در سالهای اخیر مورد توجه کارشناسان و مدیران شهری قرار گرفته، توسعه خودروهای هیبریدی است.
خودروهای هیبریدی با بهرهگیری همزمان از موتور احتراق داخلی و موتور الکتریکی، بخشی از انرژی مورد نیاز برای حرکت را از نیروی برق تأمین میکنند. این خودروها در زمان حرکت با سرعت پایین، توقف در ترافیک و شروع حرکت مجدد، میتوانند از موتور برقی استفاده کنند و در نتیجه مصرف بنزین و انتشار آلایندهها را کاهش دهند.
این خودروها با ترکیب موتور بنزینی و موتور الکتریکی، مصرف سوخت و میزان آلایندگی را کاهش میدهند و بهویژه در ترافیکهای سنگین شهری ظرفیت مناسبی برای بهبود کیفیت هوا دارند؛ ظرفیتی که با نوسازی ناوگان تاکسیرانی و حملونقل عمومی میتواند تأثیر بیشتری بر سلامت شهروندان بگذارد.
یکی دیگر از ویژگیهای این خودروها، بازیابی انرژی هنگام ترمزگیری است؛ به این معنا که بخشی از انرژی حرکتی خودرو هنگام کاهش سرعت به انرژی الکتریکی تبدیل و در باتری ذخیره میشود. این قابلیت در شهری مانند تهران که خودروها زمان زیادی را در ترافیک و پشت چراغهای قرمز سپری میکنند، اهمیت زیادی دارد.
البته خودروهای هیبریدی برخلاف خودروهای تمامبرقی، همچنان از سوخت بنزین استفاده میکنند و انتشار آلایندههای اگزوزی در آنها بهطور کامل متوقف نمیشود؛ اما در مقایسه با بسیاری از خودروهای بنزینی متعارف، مصرف سوخت و آلایندگی کمتری دارند.
کاهش آلایندگی با جایگزینی خودروهای فرسوده
یکی از مهمترین مزایای توسعه خودروهای هیبریدی در تهران، جایگزینی خودروهای قدیمی و پرمصرف با خودروهای کممصرفتر است. خودروهای فرسوده به دلیل فناوری قدیمی موتور و ضعف سیستم احتراق، معمولاً آلایندگی بیشتری تولید میکنند و تردد گسترده آنها در معابر پرترافیک، کیفیت هوای شهر را تحت تأثیر قرار میدهد.
احمد طاهری، رئیس مرکز ملی هوا و تغییر اقلیم سازمان حفاظت محیط زیست، در گفتوگو با اسپوتنیک درباره تأثیر خودروهای هیبریدی و برقی بر کاهش آلودگی هوا اظهار کرده است: در خودروهای هیبریدی میزان مصرف سوخت کاهش پیدا میکند و در نتیجه انتشار آلایندهها نیز کمتر میشود.
وی با اشاره به اهمیت نوسازی ناوگان حملونقل مسافر در کلانشهرها تأکید کرده است که سازمان حفاظت محیط زیست طرحهایی را برای جایگزینی ناوگان حملونقل شهری تهران با خودروهای هیبریدی و برقی در دست اجرا و پیگیری دارد.
طاهری همچنین با اشاره به تشدید آلودگی هوا در فصل سرد سال و وقوع پدیده وارونگی دما، کاهش میزان احتراق سوختهای فسیلی را یکی از راهکارهای مؤثر در کاهش آلودگی دانسته است.
ورود ۱۵۰ هزار خودروی هیبریدی به ناوگان عمومی
توسعه خودروهای هیبریدی در ناوگان حملونقل عمومی نیز از جمله برنامههایی است که میتواند در کاهش مصرف سوخت و آلایندگی تهران نقش داشته باشد.
محمدصادق معتمدیان، استاندار تهران، در شهریورماه ۱۴۰۵ از فراهم شدن زمینه ورود تدریجی ۱۵۰ هزار وسیله نقلیه عمومی هیبریدی به استان تهران خبر داد. به گفته وی، این اقدام با هدف مدیریت مصرف سوخت، کاهش آلایندگی و بهبود وضعیت ترافیک دنبال میشود.
اجرای چنین برنامهای در صورت تحقق و توزیع مناسب خودروها در ناوگان عمومی، میتواند زمینه جایگزینی بخشی از خودروهای پرمصرف و فرسوده را فراهم کند. بهویژه تاکسیها و خودروهای فعال در حملونقل مسافر که روزانه مسافت زیادی را در معابر شهر طی میکنند، از ظرفیت بالایی برای بهرهگیری از فناوری هیبریدی برخوردارند.
نوسازی تاکسیها و توسعه حملونقل پاک
در کنار ورود خودروهای هیبریدی، شهرداری تهران نیز برنامههایی را برای نوسازی ناوگان تاکسیرانی و توسعه خودروهای برقی دنبال میکند.
عبدالمطهر محمدخانی، سخنگوی شهرداری تهران، در تشریح اقدامات مدیریت شهری برای مقابله با آلودگی هوا اعلام کرده است که نوسازی ۱۰ هزار تاکسی در برنامه شهرداری قرار دارد که از این تعداد، ۲ هزار دستگاه تاکسی برقی پیشبینی شده است.
وی همچنین از اختصاص منابع مالی برای نوسازی و برقیسازی موتورسیکلتها خبر داده و تأکید کرده است که کاهش آلودگی هوای پایتخت به همکاری دستگاههای مختلف، ارتقای کیفیت خودروها، اصلاح کیفیت سوخت و خروج وسایل نقلیه فرسوده از چرخه تردد وابسته است.
از سوی دیگر، مهدی چمران، رئیس شورای اسلامی شهر تهران، با اشاره به ضرورت توسعه ناوگان پاک، استفاده از اتوبوسهای هیبریدی را نیز مورد توجه قرار داده است. وی معتقد است اتوبوسهای هیبریدی میتوانند بدون وابستگی کامل به زیرساختهای گسترده شارژ، در کاهش مصرف سوخت و آلودگی هوا مؤثر باشند.
چالشهای توسعه خودروهای هیبریدی در پایتخت
با وجود مزایای خودروهای هیبریدی، توسعه این فناوری در تهران با چالشهایی همراه است. قیمت بالای خرید، هزینه تأمین قطعات، نیاز به تعمیرکاران متخصص، دسترسی به خدمات پس از فروش و تأمین باتری از جمله موانعی هستند که میتوانند سرعت گسترش این خودروها را کاهش دهند.
از سوی دیگر، ارائه تسهیلات خرید، حمایت از رانندگان تاکسی، کاهش تعرفه واردات خودروهای کممصرف و ایجاد زیرساختهای تعمیر و نگهداری میتواند زمینه استقبال بیشتر از این خودروها را فراهم کند.
نکته مهم دیگر آن است که خودروهای هیبریدی بهتنهایی نمیتوانند مشکل آلودگی هوای تهران را برطرف کنند. توسعه مترو و اتوبوسهای پاک، افزایش کیفیت سوخت، کنترل خودروهای دودزا، اسقاط خودروهای فرسوده و کاهش استفاده غیرضروری از خودروهای شخصی باید همزمان دنبال شود.
در نهایت، حرکت به سمت استفاده از خودروهای هیبریدی میتواند یکی از راهکارهای مؤثر برای کاهش مصرف سوخت و آلایندگی در پایتخت باشد؛ راهکاری که اگر با برنامهریزی بلندمدت، حمایت اقتصادی و نوسازی ناوگان حملونقل عمومی همراه شود، میتواند سهم مهمی در بهبود کیفیت هوای تهران و کاهش تهدیدات ناشی از آلودگی برای سلامت شهروندان داشته باشد.
انتهای خبر/