آلودگی هوای تهران در بن‌بست تصمیم‌گیری
به گزارش پایگاه خبری تحلیلی «تهران پرس»؛ آلودگی هوای تهران دیگر یک هشدار فصلی یا مسئله‌ای گذرا نیست، بلکه به معضلی مزمن و چندوجهی تبدیل شده که سلامت شهروندان را به‌طور مستقیم تهدید می‌کند. نبود ضمانت اجرایی برای قوانین موجود، فرسودگی گسترده ناوگان حمل‌ونقل، ناهماهنگی میان دستگاه‌های مسئول و غلبه نگاه‌های کوتاه‌مدت بر برنامه‌ریزی‌های کلان، مجموعه‌ای از عوامل را شکل داده که حل این بحران را دشوارتر از همیشه کرده است. در چنین شرایطی، کارشناسان و مدیران شهری بر ضرورت برنامه‌ای جامع، تخصص‌محور و مبتنی بر همکاری همه نهاد‌ها تأکید دارند؛ برنامه‌ای که بتواند «نجات تهران» را از شعار به اقدام عملی تبدیل کند.
قانون هوای پاک ضمانت اجرا ندارد
ناصر امانی عضو شورای اسلامی شهر تهران در گفتگو با خبرنگار حوزه شهری تهران پرس، با انتقاد از وضعیت آلودگی هوای پایتخت گفت: در یک ماه گذشته بیش از ۲۰۰ نفر فوتی ناشی از آلودگی هوا داشته‌ایم. این وضعیت نشان می‌دهد که اقدامات انجام‌شده محدود بوده و نیازمند برنامه‌ای جامع و بلندمدت هستیم.
عضو شورای اسلامی شهر تهران با اشاره به آمار‌های نگران‌کننده از آلودگی هوای شهر پایتخت افزود: قانون هوای پاک که مصوبه مجلس است، به دلیل نداشتن ضمانت اجرا عملاً رها شده و دستگاه‌های مسئول هر کدام مسئولیت خود را به گردن دیگری می‌اندازند. همین موضوع باعث شده امروز تهران با بحران جدی آلودگی هوا مواجه باشد.
وی تأکید کرد: یکی از راهکار‌های اساسی، استفاده از منابع انرژی غیر فسیلی و به‌ویژه پنل‌های خورشیدی است. باید در ردیف‌های بودجه سالانه مبلغی پیش‌بینی شود تا شهرداری بتواند این اقدامات را عملیاتی کند. دولت اخیراً سرعت بیشتری به این موضوع داده، اما کافی نیست و باید جدی‌تر پیگیری شود.
امانی با اشاره به تجربه دیگر کشور‌ها گفت: شهر‌هایی وجود دارند که حتی آلوده‌تر از تهران بودند، اما با تدوین برنامه‌های پنج تا ده ساله توانستند وضعیت خود را تغییر دهند و امروز هوای پاک دارند. ما نیز نیازمند چنین برنامه‌ای هستیم؛ برنامه‌ای که همه دستگاه‌ها در آن مسئول باشند و پای کار بیایند.
عضو شورای شهر تهران همچنین به نقش وسایل نقلیه فرسوده در آلودگی هوا اشاره کرد و گفت: ۶۰ درصد آلایندگی تهران ناشی از خودرو‌ها و موتورسیکلت‌های از رده خارج است. جایگزینی این وسایل بر عهده وزارت صنعت، معدن و تجارت بوده، اما چند سال است این موضوع تعطیل شده و خودرو‌های فرسوده همچنان در سطح شهر تردد می‌کنند.»
وی افزود: شهرداری و شورا وظیفه دارند توسعه حمل‌ونقل عمومی، معاینه فنی خودرو‌ها و گسترش فضای سبز را در دستور کار قرار دهند، اما بدون همکاری دولت و سایر نهاد‌ها این اقدامات به نتیجه مطلوب نخواهد رسید.
امانی خاطرنشان کرد: قانون هوای پاک اکنون ۲۳ دستگاه را مسئول کرده است. وقتی هماهنگی میان سه دستگاه دشوار است، چگونه می‌توان انتظار داشت قانونی با این حجم مسئولیت اجرایی شود؟ باید اصلاح قانون و ایجاد ضمانت‌های اجرایی در دستور کار قرار گیرد تا مردم تهران بتوانند در آینده نزدیک هوایی سالم و پاک تنفس کنند.
طرح زوج و فرد راه‌حل آلودگی هوای تهران نیست
احمد صادقی عضو شورای اسلامی شهر تهران در گفتگو با خبرنگار پایگاه خبری تهران پرس، با اشاره به وضعیت آلودگی هوای پایتخت گفت: طرح زوج و فرد از درِ منزل به هیچ عنوان کفایت نمی‌کند و مشکل آلودگی هوای تهران با این روش‌ها حل نخواهد شد.
او با بیان اینکه شهرداری تهران در حوزه وظایف خود اقدامات قابل توجهی انجام داده است، افزو: در این دوره ۵۰ کیلومتر به خطوط مترو اضافه شده و ۲۰ ایستگاه جدید افتتاح شده است. همچنین بیش از ۲۰۰۰ دستگاه اتوبوس به ناوگان حمل‌ونقل عمومی اضافه شده که تلاش داریم بخش عمده آنها برقی باشند. در حوزه نوسازی تاکسیرانی فرسوده نیز اقدامات زیادی صورت گرفته است.
عضو شورای اسلامی شهر تهران اظهارداشت: شهرداری تکالیف خود را در زمینه توسعه حمل‌ونقل عمومی و معاینه فنی انجام داده، اما دستگاه‌های دولتی و وزارتخانه‌هایی که باید از محل یارانه‌های سوخت بودجه اختصاص می‌دادند، به وظایف خود عمل نکرده‌اند؛ بنابراین نمی‌توان همه تقصیر‌ها را متوجه شهرداری دانست.
صادقی با اشاره به سهم بالای وسایل نقلیه در آلودگی هوای تهران گفت: «بخش عمده آلودگی هوای تهران ناشی از آلاینده‌های متحرک است. در این میان موتورسیکلت‌ها بیشترین سهم را دارند؛ هر موتورسیکلت چهار برابر یک خودرو آلایندگی ایجاد می‌کند؛ بنابراین باید این وسایل از رده خارج شوند یا برقی شوند.
وی درباره پیشنهاد شهرداری تهران برای خرید موتورسیکلت‌های جدید توضیح داد: «شهردار تهران بودجه‌ای برای خرید موتورسیکلت پیشنهاد داده بود، اما برخی اعضای شورا مخالف بودند. وظیفه شهرداری خرید مستقیم موتورسیکلت نیست و به همین دلیل این پیشنهاد رأی نیاورد و از دستور کار خارج شد.»
عضو شورای شهر تهران در ادامه گفت: استانداری تهران نیز تلاش‌هایی برای جایگزینی موتورسیکلت‌های آلاینده انجام داده است، اما هنوز به نتیجه نرسیده‌ایم. باید بررسی کنیم علت این عدم موفقیت چه بوده و چرا به نتیجه عملی نرسیده‌ایم.
صادقی تأکید کرد: مشکل آلودگی هوای تهران تنها با اقدامات مقطعی حل نمی‌شود. نیازمند برنامه جامع و هماهنگی همه دستگاه‌ها هستیم تا بتوانیم وسایل نقلیه فرسوده را از رده خارج کنیم، حمل‌ونقل عمومی پاک را توسعه دهیم و هوای سالم را به شهروندان تهرانی هدیه کنیم.
تهران نیاز به مدیران متخصص شهری دارد
مهدی اقراریان عضو شورای شهر تهران در گفتگو با خبرنگار شهری پایگاه خبری - تحلیلی «تهران پرس»، بر جوان‌گرایی در مدیریت و بحران آلودگی هوای پایتخت تاکید کرد و گفت: مدیریت امروز شهری گرفتار مدیرانی است که فاقد تخصص و تجربه لازم هستند.
او اظهارداشت: بسیاری از جوانان این کشور سال‌هاست برای حل مشکلات و مسائل ایده دارند؛ امیدوارم شورای هفتم فصل جدیدی برای حرکت کشور به سمت جوان‌گرایی مبتنی بر تخصص و حرفه‌گری باشد.
وی در بخش دیگری از سخنان خود به موضوع آلودگی هوای شهر تهران اشاره کرد و افزود: واقعیت این است که امروز بسیاری از شهروندان به دلیل آلودگی هوا روانه بیمارستان می‌شوند. رئیس کمیته ایمنی شورا در جلسه علنی اشاره کردند که بر اساس آمار‌های بهشت زهرا (س)، شمار فوتی‌ها در ماه‌های اخیر افزایش یافته و یکی از عوامل آن آلودگی هواست. این واقعیت نباید نادیده گرفته شود.
اقراریان یادآور شد: تهران امروز تبدیل به نمادی از چالش‌ها و مشکلات انباشته شده است؛ از فرونشست زمین گرفته تا ترافیک فلج‌کننده و آلودگی هوا؛ همه آنها نشان می‌دهد که گفتمان «نجات تهران» باید به‌عنوان یک دغدغه ملی در دستور کار قرار گیرد. خوشبختانه این موضوع وارد ادبیات سیاسی کشور شده و حتی دانشگاه شریف نسخه‌ای در خصوص مسائل زیست‌محیطی کشور ارائه کرده است. این یک فرصت ارزشمند است و امیدوارم مسئله نجات تهران نیز به‌عنوان دغدغه ملی مطرح شود.
وی با بیان اینکه تهران نیاز به مدیران متخصص شهری دارد، افزود: شورای آینده باید تلاش کند با نجات پایتخت از مشکلات موجود، از طریق اصلاح قوانین و مقررات، تمرکززدایی از پایتخت و بازگرداندن مدیریت شهری به مسیر کارآمدی و تخصص‌گرایی، شرایط را تغییر دهد. آنچه من از آن به‌عنوان «حکمرانی حرفه‌ای» یاد می‌کنم، باید مبنای عمل قرار گیرد.
این عضو شورا تأکید کرد: «من باور دارم تهران بن‌بست ندارد. مسائل پایتخت قابل حل است، اما شرط آن این است که همه اجزا و ارکان کشور در کنار یکدیگر دغدغه اصلی‌شان مشکلات مردم باشد، نه آینده سیاسی خودشان.»
انتهای خبر/