شهر تهران؛ استانی فعال در گلخانهداری
به گزارش پایگاه خبری تحلیلی «تهران پرس»؛ در چند سال اخیر سطح گلخانهها در استان تهران بیشتر شده است. بسیاری از زمینهای کشاورزی و حتی بخشهای حاشیهای شهر به گلخانه تبدیل شدهاند. مهمترین محصولاتی که در گلخانههای تهران تولید میشوند شامل خیار، گوجه، فلفل دلمهای، انواع سبزیجات برگی، گلهای زینتی مثل رز و ژربرا است که این محصولات به دلیل کنترل دما و آبیاری، معمولاً کیفیت بالاتری نسبت به محصولات فضای باز دارند.
چرا گلخانهها مهم هستند؟
کارشناسان میگویند در شرایط کمآبی کنونی، گلخانه بهترین روش برای صرفهجویی در مصرف آب است. در گلخانهها میزان آب بهصورت دقیق کنترل میشود و تولیدکننده میتواند با آب کمتر، محصول بیشتری به دست بیاورد.
از طرف دیگر، گلخانهها کمک میکنند که حتی در فصلهای سرد سال، عرضه سبزی و صیفی در بازار تهران کم نشود و قیمتها کنترل شود. این یعنی امنیت غذایی بهتر برای شهر.
بسیاری از گلخانهداران گلایه دارند که بازار خرید محصول ثبات ندارد. گاهی قیمتها بسیار پایین میآید و سود تولیدکننده تقریباً از بین میرود.
یک کارشناس اقتصاد کشاورزی میگوید:«مشکل اصلی این است که زنجیره فروش کامل نیست. وقتی سردخانه، بستهبندی و فروش مستقیم درست کار نکند، تولیدکننده متضرر میشود.»
کارشناس کشاورزی تاکید میکند:«اگر آموزشهای فنی و مشاورههای عملی بیشتر شود، راندمان گلخانهها تا دو برابر بالا میرود.»
وی افزود:چند پیشنهاد ساده و کاربردی برای بهبود وضعیت گلخانهها، ایجاد بازارهای فروش مستقیم برای حذف واسطهها، افزایش وامهای کمبهره با نظارت فنی، گسترش روشهای کمآب مثل هیدروپونیک، تقویت سردخانهها، بستهبندی و شبکه توزیع، آموزشهای رایگان یا کمهزینه برای کشاورزان تازهکاراست.
گلخانهداری در تهران طی سالهای اخیر رشد چشمگیری داشته و به یکی از پایههای مهم تأمین سبزی و صیفی پایتخت تبدیل شده است. با وجود این پیشرفتها، گلخانهداران همچنان با مشکلاتی مانند کمبود نیروی متخصص، هزینههای سنگین، نوسان بازار و ضعف زیرساختها دستوپنجه نرم میکنند. کارشناسان میگویند اگر این چالشها برطرف شود، تهران میتواند در آینده به قطب گلخانهداری کشور تبدیل شود.
افزایش جمعیت، کمبود زمین کشاورزی و بحران آب باعث شده توسعه گلخانهها برای تهران یک ضرورت باشد. امروز بخش زیادی از سبزی، خیار، گوجه، فلفل دلمهای و گلهای زینتی بازار تهران در گلخانههای ورامین، پاکدشت، شهریار و اسلامشهر تولید میشود.
مزیت اصلی گلخانهها
مصرف آب نسبت به کشت سنتی بسیار کمتر است
محصول با کیفیتتری به بازار میرسد
تولید در تمام فصلها ادامه دارد
درآمد کشاورزان پایدارتر میشود
۳عامل مهم در رونق گلخانهداری
محمد رمضانی کارشناس اقتصادی در گفتگو با خبرنگار ما اظهار داشت: کاهش آبهای زیرزمینی باعث شده کشت سنتی دیگر اقتصادی نباشد. گلخانهها با سیستم آبیاری قطرهای یا هیدروپونیک آب بسیار کمتری مصرف میکنند.
وی افزود: بازار تهران بزرگ است و مصرفکننده دائماً به محصول تازه، باکیفیت و یکنواخت نیاز دارد. گلخانهها این نیاز را برطرف میکنند.
رمضانی عنوان کرد: وامهای گلخانهای و تسهیلاتی که وزارت جهاد کشاورزی ارائه کرده، در سرعت گرفتن ساخت گلخانهها نقش داشته است؛ هرچند گلخانهداران معتقدند این حمایتها کافی نیست.
چالشهای گلخانهداران تهران
ساخت گلخانه، خرید سیستم گرمایشی و سرمایشی، تجهیزات، کود و سم، هزینه گاز و برق…باعث شده شروع کار برای بسیاری از کشاورزان سخت شود.
اصغر افشاری یک گلخانهدار در ورامین میگوید:«در زمستان قبض گاز گلخانه بهقدری بالا میآید که عملاً سودمان نصف میشود.»
وی افزود:«تا زمانی که سردخانه، بستهبندی و فروش مستقیم تقویت نشود، تولیدکننده همیشه در فشار خواهد بود.همچنین قیمت خرید محصول از سوی دلالها ثابت نیست. یک روز سود مناسب است و روز دیگر ممکن است محصول حتی هزینه تولید را پوشش ندهد.»
افشاری اظهار داشت: بسیاری از گلخانهها تجهیزات نوین دارند اما کارگری که با کنترل دما، تغذیه دقیق یا هیدروپونیک آشنا باشد، کم پیدا میشود.
گلخانههای اطراف تهران از آلودگی هوا آسیب میبینند. ذرات معلق روی برگها مینشیند و رشد گیاه را کند میکند.
بیمه گلخانهای هنوز کامل نیست. خسارتها یا دیر پرداخت میشود یا رقم آن کم است.این موضوع باعث میشود گلخانهداران در مقابل قطع گاز، طوفان یا آفتهای ناگهانی آسیبپذیر باشند.
بهدلیل گرانی تجهیزات باکیفیت، برخی گلخانهها مجبور میشوند از سازهها و وسایل غیر استاندارد استفاده کنند؛ این مسئله راندمان را پایین میآورد.
نبود بستهبندی مناسب باعث آسیب محصول در مسیر و کاهش قیمت نهایی میشود.کارشناسان میگویند بستهبندی استاندارد میتواند ارزش محصول را ۳۰٪ افزایش دهد.
برخی گلخانهها هنوز به روشهای قدیمی آبیاری و کشت کار میکنند. این باعث کاهش محصول و افزایش هزینه میشود.
اهمیت آموزش در گلخانهداری
علی موسوی کارشناس کشاورزی میگوید:«بخش زیادی از مشکلات گلخانهها با آموزش حل میشود. گلخانهدار اگر تغذیه صحیح، تنظیم دما و کنترل بیماریها را بداند، تولیدش چند برابر میشود.»
وی افزود:«تولیدکننده نباید محصول را خام و بدون بستهبندی بفروشد. اگر زنجیره ارزش درست شود، سود بیشتری نصیب گلخانهدار و مصرفکننده میشود.»
موسوی بیان کرد:«گلخانهها باید به سمت انرژیهای تجدیدپذیر بروند. هزینه انرژی در تهران بالاست و آینده گلخانهها به استفاده از سیستمهای کممصرف وابسته است.»
راهحلهای پیشنهادی کارشناسان
ایجاد بازارهای فروش مستقیم
حمایت مالی هدفمند، نه فقط وام
بیمه جامع محصولات
آموزش رایگان برای گلخانهداران
توسعه فناوریهای کممصرف مثل هیدروپونیک
ساخت بستهبندی و سردخانه در مناطق تولید
کنترل آلودگی هوا در نواحی پیرامونی تهران
گلخانهها در تهران در مسیر رشد هستند و نقش مهمی در تامین غذای شهر و صرفهجویی در مصرف آب دارند. اما برای اینکه این رشد پایدار بماند، باید به مشکلات اقتصادی و فنی گلخانهداران توجه جدی شود.اگر حمایتها بیشتر شود، تهران میتواند به یکی از قطبهای اصلی گلخانهداری کشور تبدیل شود.
انتهای خبر/