کد خبر : 353461
تاریخ انتشار : جمعه 30 جولای 2021 - 12:07

تهران‌پرس بررسی می‌کند؛

بحران کم‌آبی در ایران حاصل مدیریت رانتی یا سوءمدیریت است؟

بحران کم‌آبی در ایران حاصل مدیریت رانتی یا سوءمدیریت است؟
سومدیریت آب در کشور فراتر از مسئله کمبود آب، ایران را تهدید می‌کند؛ مسئله‌ای که به تنهایی چالشی بسیار جدی محسوب می‌شود.

به گزارش خبرنگار اجتماعی تهران پرس؛ خشک شدن رودخانه لتیان، چالوس، زاینده رود قطعی آب و برق در تمامی استان‌ها و شهرستان‌های کشور همگی از بحران جدی “کم آبی” خبر می‌دهند.

“تنش بی‌آبی در کشور” موضوعی است که این روزها چالش و دغدغه پیشروی تمام ایرانی شده است؛ برداشت بی‌رویه از منابع آبی منجر به کم آبی و قطعی آب در بسیاری از استان‌ها شده است و حتی مسیر توسعه برخی از استان‌ها همچون گلستان را نیز کند و یا متوقف کرده است!

آب به همراه مصرف شرب در عرصه کشاورزی، دامداری و صنعت نقش تعیین کنند‌ه‌ای دارد؛ از طرفی نیز طی چهار دهه اخیر در کشور فشار بسیار زیادی به منابع آب زیرزمینی وارد شده و این منابع تخلیه شده‌اند. تخلیه منابع آب زیرزمینی باعث ایجاد یک نوع خشکسالی مصنوعی شده است.

این خشکسالی مصنوعی منجر به فرونشست زمین در بسیاری از مناطق کشور را موجب شده است؛ فرونشست‌هایی که باعث وارد آمدن خسارات سنگینی خواهد شد و تنها ناشی از مدیریت نادرست منابع آبی است. تبعات فرونشست زمین در کشور که از آن به عنوان فاجعه قرن نام برده می‌شود تنها بر آبخوان‌ها تاثیر نمی‌گذارد بلکه زیر ساخت‌های شهری را نیز بی‌نصیب نمی‌گذارد.

همزمان با کم‌آبی و حتی نبود آب حتی در استان‌های پربارشهمچون استان‌های شمالی و جنوبی کشور همچون خوزستان، بسیاری از استان‌های کشور با سیل دست و پنجره نرم می‌کنند!

چرا سیل فرصتی برای رفع کم ‌آبی کشور محسوب نمی‌شود؟

محمدرضا محبوب فر، کارشناس و پژوهشگر حوزه آب و محیط زیست در گفت‌گو با خبرنگار تهران پرس می‌گوید: علت سیلاب‌های اخیر در داخل کشور و خارج از کشور، تغییرات اقلیمی است.

به گفته وی سیلاب هایی که در کشور شکل می گیرد به دلیل گرمای بیش از حد برای منابع آب محیط زیستی کشور موثر نخواهد بود؛ زیرا به علت گرمی هوا و تبخیر زیادی که صورت می گیرد این آب ها در منابع محیط زیست کشور باقی نمی مانند.

چاره چیست؟

امروزه در بسیاری از کشور‌ها با استفاده از تکنولوژی توانسته‌اند بحران کم آبی خود را نه تنها برطرف سازند بلکه اکنون به عنوان یک کشور صادر کننده آب نیز شناخته می‌شوند! اما در “ایران” چه روندی در عرصه حل معضل کم‌آبی وجود دارد؟

به گفته کارشناسان و صاحب‌نظران حوزه آب و محیط زیست راه‌کارهایی که تاکنون در عرصه کم آبی و بحران آب در ایران بکار گرفته شده است، راهکارهایی موقت و به نوعی مُسکن بوده است که نه تنها گره‌ای از مشکلات باز نمی‌کند بلکه سرپوشی بر ادامه روند مدیریت آب در کشور است.

محبوب‌فر در همین خصوص به خبرنگار تهران‌پرس بیان می‌کند که بسیاری از مسیر‌هایی که با عنوان توسعه در کشور پیش گرفته شده است در اصل ضدتوسعه هستند و امروزه معضل کم آبی در ایران در حال تبدیل شدن وضعیت غیر قابل کنترلی است.

 

 

به گفته وی نقشه سرزمینی و جغرافیایی ایران با خشکسالی ضعیف، متوسط و پیشرفته مواجه است که بیشتر آن متوسط و شدید است. راه حل این خشکسالی صرفه جویی در بخش کشاورزی، شرب و صنعت است که در این راستا باید اطلاع رسانی  و اقدامات لازم انجام شود و در سراسر کشور این صرفه جویی ترویج شود. با صرفه جویی می توان بخش عمده‌ای از مشکلات کم آبی کشور را در کوتاه مدت و میان مدت برطرف کرد.

این کارشناس حوزه آب و محیط زیست در ادامه می‌گوید: مسئولان کشور باید به دنبال راهکارهای اساسی و به‌دنبال تغییر شیوه مدیریت و حکمرانی منابع آبی کشور باشند. وضعیت آب در کشور بسیار نگران‌کننده و خطرناک است که با توجه به لابی سیاسی که در استان های پربارش و پر آب مانند خوزستان و استان های شمال کشور صورت می گیرد منجر به خالی شدن منابع آبی این استان ها شده است.

بر اساس پژوهش‌های انجام شده در خصوص چرایی کم آبی در ایران و نظر کارشناسان، معضل اصلی کم آبی در ایران، “مدیریت آب” است. انتقال آب، نحوه مصرف و حتی عدم بچرخانی آب مصرفی از جمله مواردی است که مدیران و مسئولان کشور به آن بی‌توجه هستند.

 

مدیریت مصرف راه عبور کشور از بحران کم آبی

 

بسیاری از کارشناسان بر این باورند که با استفاده از چهار راهکار ایجاد محدودیت برای مصرف بیش از اندازه آب، پیوند محیط زیستی در طرح‌های عمرانی، احیای آب مصرفی و تجدید نظر در منابع تولید برق می‌توان معضل کم آبی در ایران را حل کرد.

ایجاد محدودیت برای مصرف بیش از اندازه آب

محبوب‌فر در همین خصوص مطرح می‌کند: متاسفانه با نگاهی گذرا به وضعیت آب ما شاهد حجم زیادی از هدر رفت آب در کشورمان هستیم. ما باید به صرفه‌جویی مصرف آب و ایجاد محدودیت برای مصرف بیش از حد آب متمرکز شویم؛ همچنین می‌بایست طرح‌های انتقال آب و سدسازی در کشور متوقف شود.

پیوند محیط زیستی در طرح‌های عمرانی

به گفته وی طرح ها و سدهایی که در گذشته ساخته شده است نیز به علت نداشتن پیوست مدیریت محیط زیستی نیز مورد تجدید نظر قرار بگیرند و سدهایی که ضد محیط زیست هستند با بررسی‌ها و امکان سنجی‌های لازم تخریب شوند و آب این سدها وارد چرخه محیط زیست شود.

احیای آب مصرفی

این کارشناس حوزه آب می‌افزاید: همچنین باید به سمت بازچرخانی و احیای آب مصرفی در مصارف کشاورزی، مصارف شرب و مصارف صنعتی حرکت کنیم و دست مافیای اقتصادی از حوزه منابع آبی و منابع برقی کشور کوتاه شود.

تجدید نظر در منابع تولید برق

به گفته وی صنعت تولید برق در کشور نیز بیش از این که متکی به منابع تجدید ناپذیر باشد باید به منابع تجدید پذیر متکی باشد و ساخت و راه اندازی نیروگاه های خورشیدی و بادی در دستور کار قرار گیرد.

 

 

با وجود اینکه کاهش بارش و افزایش دما منجر به تشدید مسئله کم آبی شده است اما آنچه فراتر از مسأله کمبود آب، ایران را تهدید می‌کند؛ سوء‌مدیریت آب در کشور است که به تنهایی چالشی بسیار جدی محسوب می‌شود.

 

معضل کم آبی در ایران همانند بسیاری از دیگر مشکلات نیازمند همت مسئولان و همراهی مردم است که با استفاده از شیوه‌های درست مدیریتی و مصرفی و همچنین صرفه‌جویی نه تنها قابل حل است بلکه می‌تواند در آینده ای که دیگر کشورها با بحران کم آبی مواجه هستند به عنوان نقطه قوت و قدرت کشور شناخته شود.

انتهای پیام/

برچسب ها :

ناموجود
ارسال نظر شما
مجموع نظرات : 0 در انتظار بررسی : 0 انتشار یافته : ۰
  • نظرات ارسال شده توسط شما، پس از تایید توسط مدیران سایت منتشر خواهد شد.
  • نظراتی که حاوی تهمت یا افترا باشد منتشر نخواهد شد.
  • نظراتی که به غیر از زبان فارسی یا غیر مرتبط با خبر باشد منتشر نخواهد شد.