ف
کد خبر: 211778 تاریخ انتشار: 14/اسفند/1396 - 13:42

تهران پرس گزارش می دهد:

اهداف و منافع سیاسی افغانستان از مشارکت در تاپی

اخیرا کار عملی پروژه خط لوله گاز ترکمنستان-افغانستان- پاکستان-هند (TAPI)، با حضور روسای جمهور و مقامات ارشد چهار کشور عضو «تاپی»، در هرات افغانستان آغاز شد


خبرگزاری تهران :اخیرا  کار عملی پروژه خط لوله گاز ترکمنستان-افغانستان- پاکستان-هند (TAPI)، با حضور روسای جمهور و مقامات ارشد چهار کشور عضو «تاپی»، در هرات افغانستان آغاز شد. تاپیواژه ترکیبی از حروف نخست نام لاتین کشورهای عضو این طرح منطقه‌ای از مبدأ ترکمنستان تا هند است. انتظار می‌رود طرح فوق تا سال 2020 میلادی تکمیلو سالانه 33 میلیارد متر مکعب گاز ترکمنستان به افغانستان، پاکستان و هند منتقل شود. طول خط 1814 کیلومتر 214 کیلومتر آن در ترکمنستان، 774 کیلومتر در افغانستان و 826 کیلومتر در پاکستان است. در نوشتار زیر به منافع و اهداف افغانستان در تاپی توجه شده است.

 

کمک به امنیت داخلی: از نگاه برخی در کابل هر چند کسی نمی‌تواند تضمین دهد که نگاه مقام‌های پاکستانی و نظامیان آن کشور به افغانستان اقتصادمحور باشد و یا دست از ناامن‌سازی افغانستان بردارند، اما کابل امیدوار است که با تاپی منافع امنیتی بزرگی به دست آورد.هر چند ممکن است افغانستان فعلاً قادر نباشد بدون همکاری جامعه بین‌المللی و ناتو امنیت خود را تأمین کند،اما از نگاه بسیاری در کابل تاپی فرصتی است برای حل مشکل امنیتی در داخل کشور است. ازاین دید خط لولهٔ تاپی از جمله پروژه‌های حیاتی برای افغانستان هست و کابل امیدوار است که مخالفان نیز با توجه به منافع ملی با ساخت این خط لوله موافق باشند. در همین راستا همچنان که طالبانطیاطلاعیه‌ایضمنحمایتازپروژهتاپیگفتهاستکهپروژهتاپییکپروژهمهماقتصادیدرسطحمنطقهاستواینپروژهرابهعنوانیکعنصرمهمدرزیربنایاقتصادیکشورمی‌بیند وبرایساختاینپروژههمکاریمی‌کند، دولت افغانستان امیدوار است که این رویکرد مثبت بیشتر رهبران طالبان در سرنوشت تاپی تأثیر مثبتی گذارد و در روند صلح با طالبان نیز مشوقی مهم باشد.

 

پیوند بیشتر امنیت افغانستان با شریکان منطقه‌ای و جهانی: کسب حمایتو پشتیبانی بیشتر آمریکا و حتی روسیه و دیگرشریکان منطقه‌ای و جهانی از این خط لوله، امنیت افغانستان رابیشترباشریکان منطقه‌ایوجهانی مرتبط می‌کند. همچنین گذر خط گاز تاپی از افغانستان منافع عینی و واقعی چند کشور منطقه‌ایوجهانیرا با همدیگر گره می زند و کشورهای همسود مجبورند به منافع خود توجه نمایند،  در این زمینه تأمین امنیت افغانستان نیز فراهم‌ترمی‌گردد. در نگاهی دیگر از دید بسیاری در کابل در واقع عبور خط لوله از افغانستان وگذر به پاکستان و هندوستان موجب کاهش انگیزه پاکستان در نقش آفرینی منفی در افغانستان خواهد شد. در این میان کابل انتظار دارد پروژهتاپیمنافع کشورهاراازتقابلبایکدیگردر افغانستان بهسیاستتحملپذیریتشویقخواهدکند.

 

افزایش جایگاه ژئوپلتیکی کشور و تقویت روابط با کشورهای عضو تاپی: درواقع پروژه خط لوله گاز ترکمنستان، افغانستان، پاکستان، هند به افزایشجایگاهژئوپلتیکیافغانستان کمک کردهو مناسبات و منافع متقابل میان کشورهای اشتراک کننده را تقویت می‌کند. در واقع به نظر می‌رسدرهبران افغانستان معتقدند تاپیظرفیتبالقوهگسترشروابطبینکشورهایعضورا داراست و منافعمشترکیکشورهایعضورا تقویت می‌کند.

 

 

اهداف و منافع اقتصادی:

توسعه رشد بیشتر: هر چند این طرح نمی‌تواندزمینه‌سازانقلاباقتصادیدرافغانستانباشد، اما می‌تواند برایآغازدیگرپروژه‌هایبزرگعمرانی،بازسازی،توسعهاقتصادیوتولیدوتجارتوترانزیتدرافغانستان،مفید باشد. از نگاهی دیگر زمینه کار برای حدود ده هزار نفر را برای 30 سال آینده (حفاظت و نگهداری از خط) فراهم می‌کند. علاوه بر این نیز باید توجه داشت که اجرای تاپی می‌تواند کمک‌هایی در حوزه ایجادثباتوتوسعه،تحولدرزیرساختمصرفانرژیافغانستانازنفتوزغال‌سنگبهگازطبیعی، ایجاد هزاران شغل مستقیم و مشاغل غیرمستقیم برای شهروندان افغانستان و کاهش بخشی از معضل بیکاری داشته و بهافزایش تولید و رشد اقتصادی کشور کمک کند. در بعد دیگری باید توجه داشت که با توجه به پیامدهای مثبت تاپی برای استان هرات (به‌عنوان قطب اقتصادی افغانستان)این منطقه با توسعه بیشتر می‌تواند موتور محرکه مناطق دیگر باشد.

 

افزایش سرمایه‌گذاری در افغانستان: گاز به‌عنوانیکی از بسترهای مناسب برای رشد است وانرژی پایه‌ای به شمار می‌رود. دراین‌بین انتظار می‌رود تاپی تا سال ۲۰۱۹با هزینه بیش از 10 تا۱۵ میلیارد دلار تکمیل شود. در این میانبرایتأمینمالی ساختخطلولهٔتاپی،بانکتوسعهٔآسیایی،بانکاروپاییبازسازیوتوسعه،ژاپنوعربستان، ترکیهاعلامآمادگینموده‌اند. این وضعیت عملاً می‌تواند هم به سرمایه‌گذاری خارجی در کشور کمک کند و هم‌بسترمناسبیبرایسرمایه‌گذاریوتوسعه داخلیباشد.

 

افزایش نقش ترانزیتی افغانستان: قبلاً مقاماتی در کابل اعلام کرده بودند که برای تبدیل‌شدن به مسیر اصلی ترانزیت آسیای مرکزی تلاش می‌کند.درواقعدولت وحدت ملی انتظار دارد که نقشوجایگاهافغانستاندرمناسباتاقتصادیکشورهایمنطقهدرآغازبازی‌هایجدیددرمناسباتاقتصادی کشورهاوقدرت‌هایمهمجهانیازکشوریضعیف بهپلارتباطیکشورهایمصرف‌کنندهوصادرکنندهٔانرژیآسیایمیانهتغییر یابد.یعنی درحالی‌که کشورهای جنوب آسیا در حال رشد اقتصادی بوده و به انرژی زیاد نیاز دارند و در مقابل کشورهای آسیایی مرکزی دارای ذخایر سرشار گاز و برق هست. افغانستان در بین این دو، دارای اهمیت فوق‌العاده ترانزیتی است و توان بالقوه برای وصل کردن این دو طرف دارد. درواقع طرح پروژه تاپی انتقال بخشی از انرژی آسیای مرکزی به کشورهای جنوب آسیاست و تاپی می‌تواند زمینه را برای ایفای نقش ترانزیتی بیشتر افغانستان درزمینهٔ انرژی فراهم کند.یعنی دولت افغانستان عملی شدن طرح تاپی را یکی از طرح‌های مهم اقتصادی برای منطقه محسوب می‌کند و موفقیت در این طرح می‌تواند موجب تسریع در خط انتقال برق، خطوط آهن، فیبر نوری و... در حوزه همکاری های منطقه ای گردد. در این حال باید توجه داشت که این کشور درهمسایگی دو کشور عمده تولیدکننده گاز یعنی ایران وترکمنستان می‌تواند نقش مهم‌تر در حوزه ترانزیت داشته باشد.

 

کاهشوابستگیبهکمک‌هایخارجی: افغانستان هرچند مصرف‌کننده عمده نیست، اما می‌تواند علاوه بر تأمین نیازهای گازی اقتصاد در حال رشد خود، سالانه 400 تا 500 میلیون دلار نیز حق ترانزیت گازی دریافت کند. مبلغی که می‌تواند کمک عمده به اقتصاد این کشور باشد. چراکه کابل می‌تواند از حق ترانزیت گاز این کشور به‌عنوان منبعی پایدار در تأمین بودجه دولت افغانستان استفاده کند.درواقع درآمدهای به‌دست‌آمده ناشی از خط لوله تاپی و همچنین تأثیراتاقتصادی آن در افغانستان عملاً تا حدی از وابستگی به کمک‌های خارجی می‌کاهد.

 

گسترش دیپلماسی اقتصادی: قبلاً رویکرد حکومت وحدت ملی، سیاستی اقتصادمحور بوده و تلاش‌های گسترده‌ای برای معرفی اهمیت اقتصادی افغانستان انجام‌شدهاست. در این راستا تلاش‌هایی برای برگزاری اجلاس ریکا و برگزاری اجلاس‌های کشورهای قلب آسیا، طرح ایجاد راه ابریشم، انتقال خط برق تاجیکستان و قرقیزستان به پاکستان (کاسا ۱۰۰۰) و طرح راه لاجورد انجام شده است. در این میان اجرایتاپی عملاًمی‌تواند گامی مهم در جهت تقویت دیپلماسی اقتصادی دولت کابل باشد.

 

 

 

 

 

 

 

استفاده از مطالب با ذکر منبع آزاد است.

متون سیاستی منتشرشده در شمس، بیانگر دیدگاه نویسندگان بوده و لزوماً نظر این شبکه نیست.


اشتراک گذاری
برچسب ها
خبرهای مرتبط
نظر شما
نام:
ایمیل:
نظر:
کد امنیتی:
نظر بینندگان