ف
کد خبر: 179079 تاریخ انتشار: 26/دي/1396 - 22:00

پاسخ به توییت"ترک کشور شاه"

تطهیر پهلوی دوم یا تحلیلی معکوس؟!

39 سال پیش در 26 دی ماه؛ محمدرضا شاه پهلوی به همراه همسرش فرح دیبا، ایران را به قصد مصر ترک کرد. در بادی امر، به سان خروج شاه در تاریخ 1342، اینگونه تصور می شد که پس از فروکش کردن ناآرامی ها، وی مجددا به کشور بازخواهد گشت اما دامنه بحران ها و تضادها کشور را در آستانه تطوری عمیق به لحاظ سیاسی، فرهنگی، هویتی، اجتماعی و ... قرار داده بود.


به گزارش خبرگزاری تهران پرس؛عبدالرضا عالیشاهی کارشناس مسائل سیاسی به مناسبت سالروز تاریخی فرار شاه از کشور در روز 26 دی ماه  یادداشتی با عنوان "تطهیر پهلوی دوم یا تحلیلی معکوس؟!" به نگارش تحلیل در آورد.
 
در روز 26 دی ماه. 39 سال پیش در چنین روزی محمدرضا شاه پهلوی به همراه همسرش فرح دیبا، ایران را به قصد مصر ترک کرد. در بادی امر، به سان خروج شاه در تاریخ 1342، اینگونه تصور می شد که پس از فروکش کردن ناآرامی ها، وی مجددا به کشور بازخواهد گشت اما دامنه بحران ها و تضادها کشور را در آستانه تطوری عمیق به لحاظ سیاسی، فرهنگی، هویتی، اجتماعی و ... قرار داده بود.
در باب چرایی انقلاب در ایران تئوری ها و نظریات بسیار زیادی وجود دارد. از دلایل اقتصادی گرفته تا دلایل مذهبی و ضعف شخصیتی شاه و دیگر تحلیل ها. اما مسئله ای که اخیراً از سوی برخی از نخبگان دانشگاهی مطرح گردیده و خروج شاه از ایران را با واژه «ترک کردن کشور» معادل دانسته است جای تامل دارد.
نخست آنکه باید میان واژه «ترک» و «فرار» تمییز قائل شد. حتی برای افراد مبتدی و غیرنخبه نیز مسجل است که تفاوت معنایی و ماهوی ترک و فرار بسیار زیاد است لکن در اینجا در تعریفی موجز و مختصر تفاوت معنایی دو واژه مذکور ارائه خواهیم کرد:
فرار: فرار به معنای جدایی، گسست و دوری از یک مکان مشخص است و «عدم بازگشت» نخستین بازخورد مسئله فرار است. فرار اصولاً می تواند در زمینه های اجتماعی، هویتی، جنگی و ... به وقوع به پیوندد.
ترک: ترک به معنای انقطاع، دوری، جدایی و گسست از یک واقعه، مکان و یا یک پدیده خاصی باشد. نخستین بازخورد مسئله ترک، مقطعی بودن بودن آن می باشد. 
به هر حال، خروج شاه از ایران چه با عنوان ترک کشور و یا فرار از کشور تداعی کننده چند مسئله و نکته اساسی است:
1. نخستین مسئله آنست که چرا اصولاً چنین مباحثی مطرح می گردد؟ آیا عنوان کردن خروج شاه از ایران با مصداق «ترک کشور نه فرار» تحلیلی فرانوین از دلایل وقوع انقلاب اسلامی ارائه می دهد؟ آیا می توان خیانت ها و جنایت های پهلوی را با واژه «ترک کشور نه فرار» پنهان نمود؟.
2. مسئله دوم را می توان اینگونه مطرح نمود که  به نظر می رسد برخی از نخبگانِ ابزاریِ طیفِ اصلاحات از طرح چنین مسائلی به دنبال تحقق این هدف عمده باشند که از آنجایی که شاه شخصیتی اصلاح طلب داشته است و همواره به دنبال توسعه کشور با رنگ و لعاب غربی بوده است نتوانست در برابر طیف های سنتی عمدتاً مذهبی و محافظه کار مقاومت نماید و در نهایت مجبور به ترک کشور گردید! 
 
3. مسئله سوم اما مدعای این نکته است که برخی از نخبگان طیف اصلاحات، از آنجا که عنان برخی از امور علمی و دانشگاهی کشور را در دست داشته، سعی در ایجاد نوعی تغییر در ماهیت اصولی انقلاب در میان  نسل های دوم وسوم انقلاب دارند که هم اکنون طیف های وسیعی از آنان دانشجویان و دانش پژوهان دانشگاهی می باشند. بنابراین، طرح این مسائل در قالب پیام های رسانه ای در شبکه های مجازی کمی از انصاف به دور است.
 
4. مسئله چهارم که اهمیت بسیاری دارد حاکی از این موضوع است که چرا برخی از نخبگان ابزاری و دانشگاهی طیف اصلاحات به جای تشریح دلایل واقعی انقلاب اسلامی، از بررسی این مسئله که جایگاه «آمریکا، اسرائیل، انگلستان و دیگر زمامداران نظام سرمایه داری» در عقب ماندگی و تحقیر ایرانیان در طول حداقل یک سده اخیر چه بوده است زیرکانه طفره می روند  و به بررسی ریشه های اقتدار و قوام امپراتوری ایران در عهد گذشته پرداخته و ریشه های عقب ماندگی را به نوعی با دیانت و طیف های مذهبی گره زده اند.
مسئه شگفت انگیز اینست که در میان طیف های رادیکال و سلطنت طلب نیز شخصیت شاه شخصیتی مرغ دل، بزهکار و ترسو(رجوع شود به کتاب نگاهی به شاه، نوشته عباس میلانی) ترسیم گردیده است. حال چگونه برخی از نخبگان ابزاری اصلاح طلب در انقلاب اسلامی، با ارجاع به چنین کتبی، فرار شاه از کشور را با مصداق ترک گفتن کشور مطرح می کنند؟!.
5. مسئله پنجم و نهایی آنکه حتی در میان بیگانگان نیز خروج شاه از کشور با واژه «فرار» معادل گردیده است.
صاحب نظران بنام و شهیر غربی، همچون ماروین زونیس در کتاب مشهور «شکست شاهانه» (Majestic Failure the Fall of the Shah)، آنتونی پارسونز در کتاب «غرور و سقوط»( The Pride and the Fall)، ژنرال رابرت هایزرآمریکایی در کتاب ماموریت در تهران(Mission to Tehran)، ویلیام شوکراس در کتاب آخرین سفر شاه(The Shah's Last Ride) و ده ها اثر خارجی دیگر، همگان متفق القول بر شکست شاه و نهایتا واژه «فرار وی از ایران» اذعان و اعتراف داشته اند.
6. نهایتا باید به این مسئله اذعان داشت که چنانچه خروج شاه از کشور در قالب ترک کشور بوده است چگونه
 
میلیون ها دلار پول نقد و جواهرات بسیار زیادی در قالب چمدان های مهر و موم شده در 26 دی ماه همراه وی و فرح دیبا از کشور خارج گردید؟! جالب است بدانیم که  ثروت شاه هنگام خروج از کشور چند قسمت بود. اولین بخش همان ۶۲ میلیون دلاری بود که همه دیدند و همه جا هم اعلام شد و شاه تا زمانی که زنده بود ۱۲ میلیون دلار این پول را خرج کرد و ۵۰ میلیون باقیمانده به خانواده رسید. و همچنین در کنار این مبلغ هنگفت، دستور پر کردن و بستن چمدان‌ها و صندوق‌ها در روز ۲۳ دی‌ماه ۱۳۵۷ با تایید شاه و به دستور فرح صادر شد. فرح دستور داد ۳۸۴ عدد چمدان و صندوق بسته شود. یک تیم از افراد مورد تایید فرح جمع‌آوری و بسته‌بندی همه‌گونه عتیقه، جواهرات و الماس‌های گرانبها، ساعت‌های تمام‌طلا، تاج و نیم‌تاج‌های تمام زمرد را بر عهده داشتند. این گنجینه از جواهرات و عتیقه‌جات در مکان‌های امن کاخ نیاوران نگهداری می‌شد. فرح بر همه‌ بسته‌بندی‌ها نظارت کامل داشت. بسته‌بندی و جمع‌آوری دلار‌های آمریکایی که از ماه‌ها قبل نقدا جمع شده بودند توسط بخش مالی دربار انجام گردید. تاج شاهنشاهی با ۳۳۸۰ قطعه الماس و ۵۰ قطعه زمرد، ۳۶۸ حبه مروارید و با وزن ۲ کیلو و ۸۰ گرم و از نظر قیمت غیرقابل تخمین و تاج ملکه با ۱۶۴۶ قطعه الماس و تعداد متنابهی از جواهرات دیگر و طلا به ارزش ده‌ها میلیون دلار به عنوان بخش اندکی از جواهرات ربوده شده سلطنتی هستند.
بنابراین باید اذعان نمود که پیام ها و مطالب سیاسی چه با عنوان نقد و چه با عنوان مدح می بایست مبتنی بر دو اصل صداقت و امانت باشد. اینکه آزادی رسانه های حقیقی و مجازی از سوی نخبگان ابزاری و حکومتی اصلاحات هم اکنون به ابزاری مبدل گردد که از نقد به پیامبر اسلام(صلوات الله علیه) و ائمه اطهار(علیهم السلام) تا طرح مسائلی همچون خروج باشکوه! شاه مخلوع پهلوی را در برگیرد یقیناً نه اصل صداقت را تداعی می کند نه رعایت امانتداری در میان مردم .
عبدالرضا عالیشاهی


اشتراک گذاری
برچسب ها
خبرهای مرتبط
نظر شما
نام:
ایمیل:
نظر:
کد امنیتی:
نظر بینندگان
نظر سنجی

آیا عملکرد دولت حسن روحانی در حوزه اقتصادی موفقیت آمیز بود؟