کد خبر: 174138
ف
احمد شاکری:

اقتباس سینمایی از آثار ادبی نیازمند اشراف اقتباس‌کننده است

احمد شاکری، نویسنده و منتقد ادبی، درباره بها دادن به موضوع اقتباس ادبی از سوی سینماگران تاکید کرد: اساسا اقتباس سینمایی از آثار ادبی و داستانی نیازمند اشراف هرچه بیشتر اقتباس‌کننده در این موضوع است.

اقتباس سینمایی از آثار ادبی نیازمند اشراف اقتباس‌کننده است

به گزارش تهران پرس به نقل از خبرگزاری فارس، احمد شاکری درباره اینکه با توجه به منابع کافی از کتاب‌های تاریخ شفاهی و خاطرات ناب از زمان جنگ، چرا فاصله میان نویسندگان و سینماگران در خلق آثار اقتباسی زیاد است، بیان کرد: همان‌طور که بیان شد در مورد اقتباس سینمایی از آثار ادبی می‌شود در دو موضوع مستقل بحث کرد؛ موضوع اول بحث چگونگی اقتباس سینمایی از آثار ادبی در معنای کلی و عامش است و موضوع دوم وضعیت اقتباس سینمایی از آثار ادبی گونه‌‌ خاص مثل تاریخ شفاهی و خاطرات دفاع مقدس است. در مجموع اقتباس از یک متن ادبی هم به مهارت‌های ادبی و هم دانش نظری بالایی نیاز دارد، از سوی دیگر، نیازمند اشراف کامل اقتباس کننده به دو قالب هنری و روایی است، لذا ضعف تجربه در کشورمان نوعا یکی از دلایلی است که میان سینماگران و نویسندگان ادبی فاصله انداخته است.

وی ادامه داد: همچنین یکی دیگر از موانع این ماجرا، مربوط به خود داستان‌نویسان ما می‌شود که آن‌ها هم نوعا تجربه غنی و همچنین قصه‌های جذابی برای روایت ندارند. این موضوع در واقع نتیجه یک تحقیق 8 ساله در دفتر اقتباس موسسه سیمافیلم است که در طول 8 سال حدود 30 هزار عنوان کتاب را برای اقتباس سینمایی بررسی کردند که از این میان تقریبا 200 عنوان مورد تصویب قرار گرفت. به نظرم بررسی این آمار گویای خلأ جدی در حوزه داستان‌نویسی ماست که باید به آن توجه کرد. از جمله دلایل ضعف قصه در ادبیات ما، فرم‌گرایی مفرط است، یعنی نویسندگان به جهت اینکه از تجربه جدا شده‌اند داستان را فدای ضعف روایی آن‌ها کرده‌اند.

شاکری سپس یادآور شد: نکته دیگر در زمینه فاصله زیاد میان آثار ادبی و سینما به ضعف و خلأ حوزه همکاری‌های جمعی در کشورمان برمی‌گردد. ناگفته نماند که اقتباس، دو حوزه متفاوت را به هم نزدیک می‌کند و محصول مشترکی را ارائه می‌دهد که این محصول مشترک نیازمند همدلی، هم‌رای بودن و همکاری مشترک است. این مسئله درواقع مربوط به فرهنگ کار جمعی می‌شود؛ یعنی طرفین باید از ادعاهای خود کوتاه بیایند تا همکاری خوبی شکل بگیرد که متاسفانه این فرهنگ در کشور ما ضعیف است و همیشه یک‌سری شرایط برای هم قید می‌کنند که برای هیچ‌کدام قابل پذیرش نیست. همچنین بحث خلأهای حقوقی یکی دیگر از دلایل فاصله میان نویسندگان ادبی و سینماگران است؛ یعنی ما نظام محکم حقوقی و عادلانه‌ای در حوزه اقتباسی نداریم. بنابراین نویسندگان ما هم تا حدودی از ورود به این عرصه هراس دارند که مبادا حقوقشان پایمال شود.

این منتقد ادبی سپس به قلم نویسندگان ادبی و توجه کمتر به آثار اقتباسی اشاره و  خاطرنشان کرد: از طرفی نویسندگان ما برای اقتباس سینمایی کمتر می‌نویسند که به نظرم نکته مهمی در این زمینه است. بالاخره وقتی یک نویسنده می‌خواهد اثری را خلق کند، اگر هنگام نگارش به ذهنش خطور کند که اثرش را به نحوی بنویسد تا قابلیت سینمایی شدن هم داشته باشد مسلما جور دیگری می‌نویسد که معمولا نویسندگان ما به این مولفه بی‌توجهی می‌کنند. لذا داستان‌هایشان هم به شدت درونی است. همچنین نکته قابل توجه دیگر در این رابطه که یکی از موانع کار اقتباسی است، نا آشنایی سینمای ما و دست‌اندرکاران آن با ادبیات است؛ یعنی برخی متولیان سینما و به‌خصوص تهیه‌کنندگان، کارگردانان و نویسندگان اصلا با ادبیات کشورمان آشنا نیستند. از طرفی دیگر، ظهور جریان کارگردان مولف در سینمای ما خیلی این موضوع را تقویت می‌کند، یعنی کارگردان هم خودش کار را می‌سازد و هم می‌نویسد و این مسئله به نظرم خلأ است.

او در همین راستا ادامه داد: همان‌طور که گفتم خیلی از کارگردانان ما با ادبیات ایران آشنا نیستند و اساسا به دلیل برخی وادادگی‌های فرهنگی و تمایل به ادبیات فرهنگ غرب، برخی از فیلم‌سازان ما حتی باعث افتخارشان هم است که آثار داستانی ایرانی را مطالعه نمی‌کنند و فقط آثار خارجی می‌خوانند به دلیل اینکه پیش‌فرضشان این است که ادبیات ایران حرفی برای گفتن ندارد؛ این در حالی است که وقتی آثار ایرانی را نمی‌خوانند طبیعتا خبری ندارند در این وادی چه می گذرد. نکته‌ قابل بیان در امر اقتباس سینمایی از آثار ادبی این است که وقتی ما از اقتباس سینمایی و تلویزیونی صحبت می‌کنیم باید ببینیم چه مراتبی دارد؛ چرا که درجات مشخصی می‌توانند داشته باشند. بنابراین عدم توجه به مدارج و مراتب اقتباس، خودش می‌تواند آسیب‌زننده باشد و یکی از موانع کار اقتباسی محسوب شود.

این نویسنده همچنین در بخشی دیگر از اظهاراتش به فروش آثار ادبی در ایران و تاثیری که در جذب سینماگران برای اقتباس دارد اشاره کرد و گفت: شاید یکی دیگر از دلایل ضعف استفاده از آثار اقتباسی در سینما، این است که ما در حوزه ادبیات داستانی کمتر آثار پرفروش داریم و قطعا یکی از انگیزه‌های فیلم‌سازان فروش آثار است. بنابراین در این صورت است که یک سینماگر می‌تواند به اثر اطمینان پیدا کند، البته ناگفته نماند که برخی آثار خاطره فروش بالایی دارند و مورد اقتباس هم قرار گرفته‌اند.

شاکری در پایان در پاسخ به اینکه راهکاری برای حل این مشکلات دارید، اظهار کرد: مهم‌ترین مسئله در این زمینه کشف نکته‌هاست. متاسفانه در حوزه ادبیات و مسائل مربوط به آن نوعا مسئله‌شناسی مناسب و جامعی نداریم، در واقع ما نیاز به کرسی‌های جدی در این زمینه داریم که روی مسئله اقتباس کار کنند تا هم فرصت‌ها و هم آسیب‌های این مقوله به خوبی شناخته شود؛ چرا که برخی در موضوع اقتباس دچار افراط و تفریط می‌شوند و ما نیز از این جهت آسیب دیده‌ایم. در صورتی که باید تعادل رعایت شود. افراط و تفریط در این زمینه نتیجه جعل به موضوع است که باید آگاهی داشته باشیم و زمانی که خوب حلاجی نشود دیدگاه‌های غیرعلمی ظهور می‌کنند و نتیجه خوبی هم نخواهند داشت.

انتهای پیام/

پخش زنده اخبار

chapta
حداکثر تعداد کاراکتر نظر 200 ميياشد .
نظراتی که حاوی توهین یا افترا به اشخاص ،قومیت ها ،عقاید دیگران باشد و یا با قوانین کشور وآموزه های دینی مغایرت داشته باشد منتشر نخواهد شد - لطفاً نظرات خود را با حروف فارسی تایپ کنید.
  • صفحه اول روزنامه های صبح امروز
  • چه شد که دزدی قطعات خودرو کم شد؟
  • ایران پیشرفته، آدم ماهر می‌خواهد نه کارخانه!
  • بازدید ابوالفضل قناعتی عضو دوره چهارم شورای شهر تهران از خبرگزاری تهران پرس
  • چرا دعا و طلب باران نمی کنیم!
  • تمرین مقابله با موشک‌های کروز توسط پدافند هوایی ارتش
  • توصیه به کمیسیون تلفیق درباره دهک‌های پردرآمد
  • نرخ ارز اسفند متعادل می‌شود
  • سایپایدک ویترین گروه سایپا است
  • ریشه همه تخلفات، "مالی" نیست
  • مجوز رهبری برای اعتبار ۱۵۰میلیون دلاری مقابله با ریزگردها
  • اعتصاب سراسری فلسطین را فرا گرفت
  • شلیک موشک برد کوتاه نصرعلیه تهدیدهای سطحی در روز دوم رزمایش محمد رسول‌الله (ص)
  • کدام نقدینگی بازار ارز را متلاطم کرد؟
  • پلیس اجازه نفس کشیدن به اغتشاشگران نداد
  • فضای مجازی رها نشده است/دولت برنامه دارد
  • به دلیل کاهش قدرت خرید کمبودی در بازار گوشت نداریم
  • جدول قیمت انواع خودرو پیکان در بازار تهران
  • جزئیات تصادف مرگبار بزرگراه بابایی
  • پاتک پلیس آگاهی به سارقان مسلح پایتخت
  • جزئیات حادثه آتش سوزی شهرداری تهران
  • بارش سنگین برف در توکیو
  • گردوخاک بیش از 800 خوزستانی را روانه بیمارستان کرد
  • سه فاکتور مهم در به‌روزآوری صنعت نفت و گاز ایران
  • واردات روغن پالم ۳۰۰ هزار تن کاهش یافت
  • نجات جان ۷ صیاد در آب‌های عمان
  • برداشت ۲۱ هزار میلیارد تومان از صندوق توسعه ملی در بودجه ۹۷ + سند
  • بازگشایی جعبه‌های سیاه سانچی و کریستال از فردا
  • مهمترین اخبار فناوری اطلاعات «3 بهمن 96 » در تهران پرس
  • اولین گوشی با حسگر اثرانگشت داخل نمایشگر عرضه می شود
  • اسامی نفرات مشخص شده در قرعه کشی بلیت بازی‌های ایران در جام جهانی اعلام شد
  • اسامی محرومان هفته بیست و یکم؛ پرسپولیس دو محروم دارد
  • پیام تبریک رئیس و دبیرکل فیبا به رئیس فدراسیون بسکتبال ایران
  • برهانی با افتخاری توافق کرد
  • دلیل ورود دادستانی کل به حادثه سانچی
  • حضور طهماسبی در تراکتورسازی منتفی شد
  • دلیل تداوم غیبت عشوری در تمرینات چیست؟
  • اشتغال‌زایی در بستر فضای مجازی از ایده تا عمل
  • نمایندگان مجلس برای حذف بخش‌های منفی بودجه 97 اقدام کنند
  • تولید آیفون ایکس ظرف چند ماه آینده متوقف می شود
  • شاخص آلودگی هوا در اهواز روی عدد 500 گیر کرده است
  • نگاه صرفاً مقاوم‌سازی نیاز به مسکن را تأمین نمی‌کند
  • استفاده فعالان بازار ارز دیجیتال در کره از حساب های بانکی ناشناس ممنوع شد
  • مترو، بهترین جا برای شنیدن و خواندن داستان است
  • سریال‌های دهه فجر را بشناسید + عکس
  • آینده گردشگران حاشیه‌ساز چینی در ایران
  • نظر مشاور رئیس جمهوری درباره گفت‌و گوی تلویزیونی روحانی با مردم
  • نشست تحلیل بزه دیده شناسی کودک شناسی در سکونتگاه های فقیر نشین
  • پشت پرده تنها روستای جهانی ایران ‌
  • گرانی دلار باعث تورم می‌شود یا افزایش صادرات؟
  • افشاگری روزنامه عربستانی درباره لژیونر شدن ۹ بازیکن سعودی
  • گشایش بخت و بستن شهوت از طریق تلگرام!
  • نشست خبری معاون محیط زیست طبیعی و تنوع زیستی سازمان حفاظت محیط زیست برگزار می شود
  • نوسانات ارز بلند مدت نخواهد بود
  • مهلت ۲۰ روزه فیفا به باشگاه ملوان
  • منوچهر اسماعیلی به روایت منوچهر اسماعیلی
  • مجلس در سال‌۹۶، ۸درصد منابع و مصارف را افزایش داد
  • اعداد رشد اقتصادی را به دلیل مشکلات اقتصادی زیاد حس نمی کنیم
  • آمریکا به دنبال حفظ کانون‌های مناقشه در غرب آسیاست
  • صفحه اول روزنامه های صبح امروز
  • بسته‌شدن پرونده مسکن مهر تا پایان امسال
  • بالا رفتن سن ازدواج معضل جدی جامعه است
  • غائبان بزرگ گردهمایی بانکی
  • قلیان در قهوه‌خانه‌های مجوزدار آزاد شد؟
  • نیاز صنعت آرد و نان ایران به بازاریابی و فناوری نوین
  • شرایط زندگی و اقامت در کشور گرجستان در سال ۲۰۱۸
  • زمین زدن دولت چه نفعی دارد؟