ف
کد خبر: 14142 تاریخ انتشار: 05/مرداد/1392 - 12:30

علل ترس انسان از مرگ

اندیشه جاودان زیستن از مختصات انسان است و بدین دلیل خوف و هراس از مرگ همواره فکر او را مشغول کرده و وی را به کوشش در کشف اسرار حیات و بقای آن واداشته است.


 

به گزارش تهران پرس، مرگ به معنای مردن و بي جان شدن موجود جاندار است و همانگونه كه در زبان عرب به زمينهای مرده و غيرقابل كشت"موات" مي گويند به مرگ هم موت می گویند. وفات يعني به طور كامل دريافت شدن، مترادف"موت" نيست، زيرا موضوع موت، بي جان شدن جسم است و موضوع وفات، دريافت شدن"روح" است. اينكه گاهي موت و وفات را يكي می دانند نه به علت ترادف اين دو واژه است، بلكه به علت ملازمت اين دو با هم است، يعني لازمه انتقال روح از عالم مادي به عالم ملكوت، موت و مرگ جسم است. تا جسم نميرد روح به نشئه اصلي خود يعني ملكوت بر نمي گردد. پس موت حد فاصل دو حالت روح است؛ روح به هنگام تعلق به عالم ماده زمين و روح به هنگام عروج به عالم ملكوت.
 
قرآن كريم درآيه 2 سوره ملك در مورد فلسفه خلقت، مرگ را چنين بيان مي فرمايد: همان که مرگ و زندگی را پدید آورد تا شما را امتحان کند که کدامتان نیکوکارترید و او است عزّتمند و آمرزگار.
 
مرحوم "طبرسي" در تفسيراين آيه مي گويد؛ مقصود از خلقت موت اين است كه بنده به وسيله صبر در برابر تلخي مرگ خداوند را بپرستد و مقصود از مرگ زندگي "حيات" اين است كه بنده به وسيله شكر در برابر نعمت حيات، به كار بندگي بپردازد.* با اين بيان ترس از مرگ يك توهم بي اساس بيش نيست، اكثر كساني كه ازمرگ مي ترسند، علتش اين است كه روح آنها رشد نيافته و ماهيت خويش را كه موجودي جاوداني است درنيافته اند و اگر در زبان ائمه معصومين و كملين، ترس از مرگ مشاهده مي شود، به خاطر لوازم و تبعات مرگ است نه خود مرگ به معناي نيستي.
 
اينان كساني هستند كه به جاي پيمودن راه كمال در راستاي اطاعت از فرمان خداوند،دل به زخارف دنيا و خواسته هاي جسماني و مادي مشغول داشتند و روح آسماني آنها به قدري به نشئه زميني خو گرفته كه لحظه مرگ را كه لحظه مفارقت روح از ماده است، تلخ ترين و وحشتناك ترين لحظات زندگي خود تلقي نموده اند.فرار از مرگ،بر خلاف تصور بسياري از ما،عدم معاد نيست،زيرا معاد جاودانگي انسان را مطرح مي سازد،بلكه علتش اين است كه انسان سرگرم به دنيا تصور مي كند كه آن حيات جاوداني همين حيات فعلي است. لذا مرگ را خط پايان حيات خويش مي داند. انسان فراري از مرگ، اگر باور كند كه مرگ يك تحويل و تحول است از خود مرگ نخواهد ترسيد، بلكه خوفش از تبعات آن است.
 
قوم بني اسرائيل، ترس و فرارشان از مرگ به خاطر عدم اعتقاد به معاد نبود، آنها دائما به رخ مسلمانان مي كشيدند كه اين ماييم كه زندگي اخروي به طور خالص و در بست در اختيار ماست.ترس آنها از مرگ به خاطرحرص وولعشان به دنيا بوده و از اينكه مرگ آنها را از متعلِّقاتشان جدا مي سازد نگران بودند و هستند.
 
فکر مردن همواره بشر را رنج داده و همواره از خود مي پرسد چرا پس از اين زندگي شيرين مرگ تلخ وجود دارد؟ چرا به دنيا آمدم و چرا بايد بروم؟ يكي از علل پيدايش بدبيني هاي فلسفي، ناخشنودي از مرگ است. فيلسوفان بدبين حيات و هستي را بي هدف و پوچ انگاشته اند و دچار حيرت و سرگرداني گشته اند.تا آن اندازه كه به فكر خودكشي افتاده اند و اگر دست به انتحار نزده اند به قدري به اندام جهان و حوادث آن پوزخند زده اند كه به مرگ زودرس رسيده اند و يا برآلام و مصائب بشر گريسته تا مرده اند. ذو النون مصري و دموكريت یونانی، فيلسوفان خنده و گريه، از اين فلسفه دانان بوده اند.
 
از ويژگي هاي انسان ترس از مرگ است. حيوانات درباره مرگ نمي انديشند. آنچه در حيوانات ديده مي شود، غريزه فرار از خطر و ميل به حفظ حيات است. البته علاقه به بقا و عشق به زندگي، از خصايص جدا نشدني موجودات به شمار مي رود، ولي آدمي غير از علاقه به حفظ حيات خويش آرزوي خلود نيز دارد. او مي خواهد به حيات ابدي دست يابد و جاودان و ماندگار بماند. از اين رو با تمام توان با عوامل پيري و مرگ مي جنگد و براي دستيابي به چشمه حيات مي كوشد.
 
ابديت خواهي منوط به تصور ابديت است و انديشه جاودان زيستن از مختصات انسان است. بدين دليل خوف و هراس از مرگ همواره فكر او را مشغول كرده و وي را به كوشش در كشف اسرار حيات و بقاي آن واداشته است.
 
در نتيجه كسي كه در نشئه دنيوي روح خود را به خداوند مشغول داشته از اينكه جاذبه هاي زميني و مادي او را از اتصال به خداوند باز مي دارد براي رسيدن به مرگ لحظه شماري مي كند اين جاذبه به قدري شديد است كه آنها وا مي دارد براي يك لحظه هم كه شده از پذيرش مرگ كراهت به خرج دهد. خلاصه كلام اينكه آرزوي مرگ، آرزوي فنا نيست بلكه آرزوي حيات جاودانه آنهم حيات طيبه و سعادتمندانه است و يك امر فطري و جبلّي است.    
 
-------------------
* بحار الانوار، ج 6، ص 116
منبع: مهر


اشتراک گذاری
برچسب ها
خبرهای مرتبط
نظر شما
نام:
ایمیل:
نظر:
کد امنیتی:
نظر بینندگان