کد خبر: 136711
ف

آزادسازی قیمت بنزین، راهکارها و موانع

در خبرها آمده بود تعدادی از نمایندگان مجلس به یک‌ فوریت طرحی رأی موافق دادند که در صورت تصویب نهایی آن، دولت ملزم به حفظ کارت سوخت هوشمند خودرو می‌شود.

 آزادسازی قیمت بنزین، راهکارها و موانع

به گزارش تهران پرس، محمد ابراهیمی کارشناس صنایع پایین‌دستی نفت در ادامه این یادداشت می نویسد: به نظر می‌رسد برخی از این نمایندگان موافق، پیش از این در اصلاحیه لایحه بودجه ٩٥ با حذف کارت سوخت در مجلس موافقت کرده بودند.همین مسئله به ‌خوبی گواه آن است که سیاست‌های اقتصادی کشور به‌ ویژه در حوزه‌ های مرتبط با تأمین و قیمت‌گذاری سوخت، در دهه‌های اخیر به ‌دلیل وقوع و ظهور عوامل متعدد نظیر جنگ و تورم بالا، همواره بر روش ‌های کنترلی استوار بوده است. به‌ طوری ‌که هرگاه اختلالی در تأمین سوخت و به‌ ویژه سوخت مایع اتفاق می‌افتاد، دولت ‌ها با ورود به بازار اقدام به ایجاد تعادل می‌کردند.

با بهبود وضعیت اقتصادی کشور و بروز نشانه‌های گشایش در شرایط عمومی (که بخش درخور ملاحظه آن ناشی از تعامل با دنیای خارج و حاکم‌شدن عقلانیت و دیدگاه‌های به‌روزتر بود)، تیم اقتصادی دولت حسن روحانی را مصمم بر برداشتن گام اول به‌سوی آزادسازی قیمت‌ بنزین کرد.

این گام که شاید تک‌نرخی‌شدن بنزین را بتوان طلیعه‌ای از آن در حوزه انرژی دانست، در سال ١٣٩٤ در حالی عملی شد که میانگین قیمت فوب خلیج‌فارس بنزین در پایان سال ١٣٩٣ به رقمی در حدود هزارو صد تومان رسیده بود و کارشناسان متفق ‌القول از هدف‌ گذاری دولت برای آزادسازی تدریجی قیمت بنزین سخن گفتند.

آزمون فروش بنزین به یک نرخ (آن‌هم نرخی نزدیک به قیمت فوب این فراورده نفتی) دولت را بر آن داشت تا مطالعات اولیه برای برداشتن گام‌های بعدی را آغاز کند.

دراین‌راستا پیشنهادهای متفاوتی ارائه شد اما دراین‌میان پیشنهاد تحویل امور مربوط به حمل و توزیع بنزین به نشان‌های تجاری معتبر (برندها)، بیش از سایرین در وزارت نفت مورد استقبال قرار گرفت.

منظور از این پیشنهاد که همانا انتزاع بخشی از «هزینه‌ها» و «وظایف» دولت برای توزیع بنزین بود قبلا در قالبی محدودتر و به‌ شکلی دیگر در قانون بودجه سال ١٣٩٢ از سوی مجلس شورای اسلامی مصوب شده بود، ولی به دلایل متعدد اجرائی نشد.

دولت یازدهم که زمان کمی تا پایان دوره اول تصدی‌گری‌اش باقی‌ مانده است و در سال آینده انتخابات سرنوشت‌سازی را پیش ‌ِروی خود می‌بیند، احتمالا برنامه‌هایی برای برداشتن سایر گام‌ها در راه آزادسازی قیمت بنزین در دوره بعدی (در صورت پیروزی در انتخابات سال ١٣٩٦) طراحی کرده است.

برای پیشبرد این گام، دولت ناگزیر است نظام حق‌العمل‌کاری را در عرضه بنزین اجرا کند. با برداشتن این گام عملا مسئولیت پرداخت هزینه‌های حمل‌ونقل بنزین و نیز هزینه‌هایی که به مجاری عرضه سوخت تحت عنوان کارمزد فروش پرداخت می‌شد، از عهده دولت خارج شده و مأخذ این هزینه‌ها تغییر می‌کند.

به عبارتی دیگر، مجاری عرضه سوخت (که در گام بعدی که به استناد ماده (٣٧) قانون تجارت عنوان «حق‌العمل‌کار» خواهد داشت)، به نام خود ولی به حساب آمر (دولت) فراورده نفتی را به مصرف‌کنندگان فروخته و در مقابل حق‌العمل دریافت می‌کنند.

موضوعی که دراین‌میان برای دولت حائز اهمیت بسیار است، همانا «تحمیل‌نکردن بار مالی درخور توجه بر مصرف‌کنندگان است».
بنابراین در ابتدا باید نرخ «کارمزد پرداختی به جایگاه‌ها بابت هر لیتر فروش بنزین» و سپس «قیمت‌‌تمام‌شده انتقال آن» محاسبه شود و بعد از آن درباره «چگونگی اخذ این مبالغ از مصرف‌کنندگان» طراحی‌های لازم به‌ عمل‌ آید.

گرچه محاسبه نرخ متوسط کارمزد پرداختی با توجه به تنوع جایگاه‌های عرضه سوخت از لحاظ درجه‌بندی و امتیاز جایگاه‌ها و نیز استخراج قیمت‌تمام‌شده حمل‌ونقل هر لیتر بنزین دشوارتر از آن است که به‌سادگی بتوان از آن گذشت، ولی این مهم نگرانی اصلی دولت نیست.

بلکه «نحوه اخذ این مبالغ از مصرف‌کنندگان» و «واکنش‌ها»، نگرانی مهم دولت را تشکیل می‌دهند، چراکه در سال ١٣٩٢ نیز مطابق بند (١٩) تبصره (٣) قانون بودجه، به دولت این اجازه داده شده بود نرخ خدمات توزیع فراورده‌های نفتی و گاز طبیعی فشرده را معادل قسمتی از ارزش فراورده تعیین و اعمال کند.

اما همین چگونگی اخذ هزینه‌ها و... مانعی در راه اجرای مصوبه آن سال بود. ابهام در چگونگی اخذ هزینه‌ها از مصرف‌کنندگان به این معنی بود که آیا هزینه‌های توزیع می‌بایست بر قیمت مصوب افزوده و از مصرف‌کننده اخذ شود؟ یا به عنوان بخشی از قیمت آن روزهای بنزین لحاظ و دریافت شود؟

همین نقطه مبهم تبصره مذکور بود که امکان اجرای آن را محقق نکرد و دست آخر روند حرکت روبه‌جلو را در راستای پیاده‌سازی نظام حق‌العمل‌کاری متوقف کرد.

در واکاوی دلایل عدم بهره‌گیری از مصوبه سال ١٣٩٢ آنچه بیشتر به چشم می‌آید، اجزای تشکیل‌دهنده قیمت هر لیتر بنزین است.
براساس مصوبات قانونی، اجزای تشکیل‌دهنده قیمت فروش هر لیتر بنزین شامل قیمت مصوب، مالیات بر ارزش افزوده، عوارض بر ارزش افزوده، عوارض سهم توسعه، عوارض آلایندگی است و درآمد حاصله درهر‌یک از این اجزا متعلق به ذی‌نفعان مصرح در قانون است. بنابراین هرگونه تغییر در آنها سهم ذی‌نفعان را متأثر کرده و تراز بودجه‌ای کشور را تغییر می‌دهد.

در چنین شرایطی آنچه سهل‌الوصول‌ترین راه برای دولت برای اجرای نظام‌حق‌العمل‌کاری (به عنوان گام دوم در مسیر آزادسازی قیمت بنزین) است؛ همانا اخذ هزینه‌های حمل و توزیع از مصرف‌کنندگان «مازاد بر» قیمت مصوب است؛ روشی که کمترین تبعات به‌لحاظ تأمین منابع در بخش‌های مرتبط را برای دولت دارد، اما اجرایش می‌تواند مهم‌ترین تصمیم دولت در ابعاد مختلف باشد.

منبع:ایرنا

پخش زنده اخبار

chapta
حداکثر تعداد کاراکتر نظر 200 ميياشد .
نظراتی که حاوی توهین یا افترا به اشخاص ،قومیت ها ،عقاید دیگران باشد و یا با قوانین کشور وآموزه های دینی مغایرت داشته باشد منتشر نخواهد شد - لطفاً نظرات خود را با حروف فارسی تایپ کنید.
  • اثرات تبلیغات لوکس تلویزیون بر جامعه
  • عامل نفوذی سیا در خبرگان را بشناسید
  • دولت در روابط با فرانسه تجدیدنظر کند
  • افشاگری رشوه و فساد اداری به تلویزیون کشیده شد
  • انهدام سه باند بزرگ و بین‌المللی مواد مخدر در کرمان
  • حضور فرزندان رهبرانقلاب در مناطق زلزله‌زده+عکس
  • موج تصفیه در عربستان به نیروهای مسلح رسید
  • اگر رهبر انقلاب کرمانشاه بود چی میگفتی؟+فیلم
  • ماندگاری نیروی کار چندسال است؟
  • نخستین سریال هندی نتفلیکس با همکاری شاهرخ خان
  • کمبود دارو در مناطق زلزله‌زده نداریم
  • انسانهای دلاور حادثه را مغلوب خود می کنند
  • تنخواه ۱۶.۷ هزار میلیارد تومانی دولت از خزانه
  • سن ابتلا به سرطان در کشور کمتر شد
  • زنگنه هنوز به به قرارداد توتال امیدوار است
  • استارت خودروی کوییک توسط شریعتمداری
  • زمان آخرین مهلت ثبت‌نام بیمه تکمیلی بازنشستگان
  • آغاز رجیستری موبایل تا سه هفته آینده
  • سخنرانی رهبر انقلاب در جمع مردم زلزله زده آغاز شد
  • دردسر بزرگ استقلال با طلبکاران
  • افزایش 50 درصدی ظرفیت ترانزیت دیتای کشور
  • تأثیر موج اتهامات جنسی بر جوایز سینمایی
  • حضور رهبر انقلاب در مناطق زلزله‌ زده غرب کشور+عکس
  • آوار سیاسی‌کاری روی بی خانمانی ملت!
  • جزئیات دو حادثه تصادف دیشب اتوبوس
  • سردار وحید: باید مشکلات مردم را حل کنیم
  • استوک های اسطوره استقلال فروخته شد
  • قاتل خاموش حریف مرد جوان نشد
  • کشف دو محموله قاچاق انسان توسط ماموران گمرک
  • اعتیاد و سقط جنین؛ تبعات ازدواج سفید
  • تولد 32 سالگی ویندوز
  • حضور رهبرانقلاب در مناطق زلزله زده
  • هشدار درباره آبگرفتگی معابر در نقاط زلزله‌زده کرمانشاه
  • تولید پنل های OLED انعطاف پذیر در سال 2018
  • سرلشکر جعفری:به خادمی ملت افتخار می‌کنیم
  • راه های حفاظت از گونه ها در برابر شکار
  • فراخوان کمک برای مادری که سرطان لوزالمعده دارد
  • پنج حرامی که انتظار می‌رود بن سلمان دستور حلال شدن آن‌ها را صادر کند!
  • شب های پایتخت در سیطره اگزوز دیزلی ها
  • جنجال علیه مسکن مهر، یک سناریو بود
  • لیله المبیت چه شبی است؟
  • آخرین آمار مهدهای کودک غیرمجاز
  • شب و روز اول ربیع‌الاول چه آدابی دارد؟
  • چند نفر از اتباع خارجی تحت پوشش بیمه‌ سلامت هستند؟
  • زلزله ۴.۱ ریشتری خوزستان و لرستان را لرزاند‌
  • پیش‌بینی می کنیم تا درست از آب درنیاید!
  • صفحه اول روزنامه های صبح امروز
  • صعود یاران عابدزاده در شب درخشش جهانبخش
  • تعویق سفر «حریری» به مصر
  • رسوایی اخلاقی و پیاده‌روی مشاهیر هالیوود
  • نتایج شب گذشته لیگ های اروپا
  • تروریسم‌ نیابتی و زلزله کرمانشاه
  • قتل دخترجوان در ملاقات شوم
  • ابطال ابلاغیه روحانی با شکایت دیوان محاسبات
  • ثبات اشتغال نیروی کار در ایران چند سال است؟
  • گزارش واشنگتن‌پست از اقدامات ضدایرانی جدید در وزارت دادگستری آمریکا
  • آلودگی هوا خطر سقط جنین را افزایش می دهد
  • جزییات طرح جدید «اقتصاد مدرسه»
  • جبهه النصره هدف بعدی نیروهای جبهه مقاومت در سوریه + نقشه میدانی و عکس
  • آخرین خبرها از پرونده درگیری یک نماینده با مامور ناجا
  • عنایتی: مقابل استقلال دو سورپرایز داریم
  • محسن بنگر و همسرش با تیپ متفاوت! +عکس
  • ۷ تکنیک کاربردی برای عکاسی با دوربین نیکون
  • تصویری از آشتی‌کنان کاپیتان‌های استقلال و پرسپولیس
  • جشن ازدواج ورزشکار زن پس از بدنیا آمدن فرزندش! +عکس
  • دق الباب کردن مساجد در شب اول ربیع خرافه یا مستند!