کد خبر: 130886
ف

آتش‌سوزی پتروشیمی‌‌ها بدون قصد تروریستی

اگرچه حوادث اخیر در بخش پتروشیمی و آتش‌سوزی‌های صورت‌گرفته در شبکه‌های اجتماعی و حتی رسانه‌های رسمی، تعبیر به اعمال تروریستی و مقاصد عامدانه شده است اما بررسی حوادث روی‌داده در این بخش نشان می‌دهد چنین اتفاقاتی به‌ویژه در بخش نفت و گاز و پتروشیمی، حوادث دور از انتظاری نبوده و علل ایجاد حادثه اخیر بزرگ‌نمایی شده است.

آتش‌سوزی پتروشیمی‌‌ها بدون قصد تروریستی

به گزارش تهران پرس،   به‌طوری‌که حادثه‌ دردناک و تأسف‌بار انفجار در مجتمع پتروشیمی مارون تنها یک نمونه نسبتا کوچک از ده‌ها حادثه‌ هم‌رده و گاه بزرگ‌تری است که تنها در ١٠ساله‌ اخیر عمر صنعت نفت واقع شده است. بررسی آمارها و گزارش‌های مربوط به حوادث رخ‌داده در سال ٨٩ از لحاظ کمی و کیفی نشان می‌دهد تنها در این سال ١٦ حادثه در بخش پتروشیمی روی داده است.

فروردین ٨٩ نشت گاز در تأسیسات فنی جزیره‌ لاوان

اردیبهشت ٨٩ آتش‌سوزی مجتمع پتروشیمی پردیس یک خارک

خرداد ٨٩ به آتش کشیده‌شدن چاه شماره‌ ٢٤ نفت‌شهر

مرداد ٨٩ آتش‌سوزی پتروشیمی خارک

مرداد ٨٩ آتش‌سوزی پتروشیمی پردیس

مرداد ٨٩ انفجار و آتش‌سوزی دوباره‌ پتروشیمی خارک

شهریور ٨٩ آتش‌سوزی جایگاه بنزین در اراک

شهریور ٨٩ آتش‌سوزی ناشی از شکستگی خط لوله‌ گاز پالایشگاه هاشمی

شهریور ٨٩ انفجار خط لوله‌ گاز سرخس

شهریور ٨٩ آتش‌سوزی واحد پلی‌اتیلن پتروشیمی بندر امام

مهر ٨٩ آتش‌سوزی در پالایشگاه اصفهان

آبان ٨٩ انفجار مخازن طرح توسعه‌ پالایشگاه امام خمینی شازند اراک

آذر ٨٩ آتش‌سوزی در پتروشیمی خارک

بهمن ٨٩ آتش‌سوزی ان‌اف سوم پتروشیمی بندر امام

اسفند ٨٩ غرق جکت ‌هزارو٩٠٠تنی میدان مشترک نفتی هنگام

اسفند ٨٩ نفت‌ریزی خط لوله شرکت نفت و گاز گچساران و آتش‌سوزی در مخازن نفت

اینها نمونه‌هایی از حوادثی است که منجر به ازمیان‌رفتن جان بسیاری از فعالان و متخصصان خانواده‌ بزرگ صنعت نفت و نیز زخمی و معلول شدن بسیاری دیگر شده است. این اتفاقات همچنین در سال‌های پیش از سال ٨٩ و همچنین پس از آن، تاکنون ادامه دارد و در همین سال جاری و ماه‌های اخیر هم می‌توان به حوادث مهلک و مخربی مانند سقوط بالگرد بر یکی از سکوهای نفتی، انفجار و آتش‌سوزی عظیم گاز در سرخس و سقوط دکل نفتی در سکوهای نفتی خزر و... که منجر به کشته و زخمی‌شدن ده‌ها نفر از نیروی انسانی و واردآمدن‌ میلیون‌ها دلار ضرر و زیان مالی و تجهیزاتی شده است و نهایتا حادثه‌ رخ‌داده در ماه جاری در ششم شهریور در پتروشیمی اروند ماهشهر که بر اثر انتشار گاز سمی در واحد EPVC این شرکت باعث فوت یکی از کارکنان واحد بهره‌برداری و مسمومیت پرسنل دیگری شد، اشاره کرد.

شرکت پتروشیمی اروند بزرگ‌ترین زنجیره‌ تولید PVC جهان بوده که در صورت تولید سالانه ٢٤٠‌ هزار تن PVC حدود ٢٥ تا ٣٠ درصد بازار جهانی این محصول شیمیایی در اختیار ایران قرار می‌گیرد. واضح است که در تشکیلاتی با این عظمت و این موقعیت حساس و کلیدی و مراکزی نظیر آن، اغلب، اولین اشتباه ممکن است آخرین اشتباه باشد و بروز یک حادثه‌ کوچک ممکن است به فاجعه‌ای بزرگ از منظر انسانی و اقتصادی منجر شود.

ضعف مدیران و مقایسه‌ نتایج اعمال مدیریت در ایران و جهان

بررسی‌های دقیق‌تر و مطالعات اخیر نشان می‌دهد که در ٩٠ درصد حوادث، علل ریشه‌ای به عملکرد مدیریتی و برنامه‌ریزی در سطح کلان بازمی‌گردد و خطای انسانی صرفا نقش جرقه‌ای داشته که سیکل حادثه را کامل می‌کند. برخلاف تصور عموم مردم، حوادث فرآیندی (پالایشگاهی، پتروشیمی و...) به شکل گسترده‌ای در تمام دنیا و حتی در آمریکا و اروپا نیز به وقوع می‌پیوندد که ازجمله مهم‌ترین آنها می‌توان به این حوادث اشاره کرد:

 ١- حادثه بوپال هند در ١٩٨٤ که منجر به کشته‌شدن حداقل ٤٠٠ نفر و معلولیت‌های جبران‌ناپذیر برای بیش از ٣٠‌ هزار نفر از مردم منطقه شد.

 ٢- حادثه سکوی نفتی پایپر آلفا در آمریکا در سال ١٩٨٨ که در آن ١٦٧ نفر کشته شدند و بیش از ٥/٣‌ میلیارد دلار خسارت برجا ماند.

 ٣- حادثه هسته‌ای چرنوبیل در اوایل دهه ٩٠ در شوروی سابق که خسارات گسترده آن در حدود ٢٠٠‌ میلیارد دلار تخمین زده می‌شود و در آن یک آلودگی گسترده زیست‌محیطی نیز علاوه بر سایر خسارات به وجود آمد و گفته می‌شود بر اثر وقوع آن، در برخی نقاط مورد تشعشع تا صدها سال امکان زندگی انسان وجود ندارد.

 ٤- حریق پالایشگاه تگزاس آمریکا در سال ٢٠٠٥

 و...

اینها حوادثی هستند که در اقصی‌نقاط جهان و با پیامدهای ناگوار به وقوع پیوسته‌اند و این در حالی است که بسیاری از استانداردها و سازمان‌های ایمنی در دنیا همانند اوشا (osha) و نایوش (niosh) و... در این کشورها متولد شده و رشد کرده‌اند؛ اما باید توجه داشت در تمام کشورهایی که این اتفاقات تلخ رخ داده است، با حادثه به صورت منطقی و علمی برخورد شده و از عملکرد احساسی و حاشیه‌ای پرهیز شده است.  مشکل اساسی در کشور ما درباره حوادث این‌چنینی عملکرد ناقص در تک‌تک زیرشاخه‌های قبل از وقوع، حین وقوع و پس از وقوع حادثه نهفته است. درباره شاخه اول یا قبل از وقوع، وجود تیم‌های قوی ایمنی دارای آزادی عمل در مراحل طراحی و راه‌اندازی واحدهای فرایندی از مهم‌ترین ضروریات است.

به‌طور مشخص درحال‌حاضر نرم‌افزارها، روش‌ها و شیوه‌هایی موجود است که توانایی ارزیابی خطرات احتمالی را در هر پروژه‌ای با دقت بالا دارند و جالب آنکه این مسئله تنها جزئی از طراحی آن واحد است. یعنی تمام موارد ایمنی و روش‌های پیشگیری از وقوع حوادث در فاز طراحی، اعمال می‌شوند و اصطلاحا اجازه‌ ادامه‌ کار، منوط به اعمال تمامی این موارد خواهد بود. نمونه ساده آن مطالعات (EIA ارزیابی اثرات زیست‌محیطی) است که باید قبل از کلنگ‌زنی پروژه، آماده شده و مطابق بررسی‌های انجام‌شده، اقدامات لازم برای آن از ابتدای کار انجام شود.

ولی متأسفانه انتقادی که وجود دارد آن است که مطالعات فوق عمدتا تحت فشار نهادهای ذی‌ربط در امر محیط ‌زیست قرار دارد که در بهترین حالت درحین پروژه، انجام و صرفا برای اطلاع، ابلاغ و به‌راحتی بایگانی می‌شود. در این مورد به‌خصوص، متولی امر، محیط‌زیست است ولی عملا در مطالعات ارزیابی خطرات که باید حین طراحی واحدها و هم‌زمان با پیشرفت پروژه صورت گیرد، هیچ‌گونه سازمان خارجی به‌عنوان متولی بیرونی وجود ندارد. پس بسیاری از خطرات شناسایی نشده و به شکل بالقوه باقی خواهند ماند تا در فرصتی آنی شرایط وقوع حادثه را فراهم کنند. در فاز دوم یا فاز حین وقوع حادثه، مهم‌ترین مسئله استفاده از اشخاص و ابزار مناسب است. لازم به ذکر است که وجود تیم‌های قوی واکنش، در شرایط اضطراری در این فاز یک ضرورت است که البته باید این نکته را هم به‌عنوان انتقاد مطرح کرد که مانورهای این واحدها عموما در ایران به شکل نمایشی و در شرایط غیرواقعی و به صورت غیرکاربردی انجام می‌شود.

پنهان‌کاری و اطلاع‌رسانی‌نکردن در این زمینه همچنین مسبب حوادث گسترده‌تری نیز بوده که به‌طور قطع اگر این پنهان‌کاری‌ها و فشارهای بیجا برای کنترل غیرمنطقی حادثه وجود نداشته باشد، بسیاری از پرسنل جان‌برکف آتش‌نشانی و مسئولان منطقه هیچ‌گاه در جریان کنترل این حوادث کشته نمی‌شوند؛ و اما مهم‌ترین بخش که در فاز سوم و پس از وقوع حادثه است، فازی که در آن در کشور ما صرفا به‌دنبال مقصر و در جهت مؤاخذه او برمی‌آیند و اصل موضوع در کوران بحث‌ها و جنجال‌های سیاسی و غیرسیاسی به فراموشی سپرده می‌شود؛ برخلاف رویه‌ای که در برخی کشورهای غربی اعمال می‌شود مانند فعالیت گروهی تخصصی تحت عنوان CSB که با همکاری متخصصان رشته‌های گوناگون به بررسی ابعاد حادثه می‌پردازند و این بررسی گاهی اوقات تا چند سال طول می‌کشد. لازم است دست‌اندرکاران امر به فکر اصلاح نواقصی باشند که در بالا بیان شد که از مهم‌ترین آنها می‌توان به ‌اصلاح قوانین، توجه به امر آموزش (همگانی و تخصصی)، تربیت نیروهای متخصص ایمنی، پرهیز از هرگونه مصلحت‌اندیشی در باب مسائل ایمنی و تشکیل برد تخصصی ایمنی فرایند در کشور اشاره کرد که به بررسی تمام موارد و جوانب حادثه پرداخته و بعد از تجزیه و تحلیل دقیق آن، نتایج را در اختیار افکار عمومی و در جهت بهبود و کاهش اثرات حوادث احتمالی آینده در اختیار سایر بخش‌ها قرار دهد.

حذف تفکر موجود در جهت معرفی مقصر و بستن پرونده نیز گزینه بسیار مهمی است که باید مدنظر قرار گیرد.  همان‌گونه که قبلا هم اشاره شد، ٩٠ درصد حوادث و علل ریشه‌ای آنها به عملکرد مدیریتی و برنامه‌ریزی در سطح کلان بازمی‌گردد و خطای انسانی صرفا نقش جرقه را در تکمیل سیکل حادثه بازی می‌کند، بنابراین شخصی که در ظاهر از او به‌عنوان خاطی یاد می‌شود نیز خود نخستین قربانی آن حادثه است.

 

منبع:شرق

پخش زنده اخبار

chapta
حداکثر تعداد کاراکتر نظر 200 ميياشد .
نظراتی که حاوی توهین یا افترا به اشخاص ،قومیت ها ،عقاید دیگران باشد و یا با قوانین کشور وآموزه های دینی مغایرت داشته باشد منتشر نخواهد شد - لطفاً نظرات خود را با حروف فارسی تایپ کنید.
  • بازگشت «جناب‌خان» به «خندوانه» فایده‌ای دارد؟
  • گزارش برگزاری حج تمتع به رئیس مجلس ارائه شد
  • خواننده «سوسن خانم» بازیگر تئاتر شد!+عکس
  • نامه انتقادی احمدی نژاد خطاب به رئیس قوه قضاییه
  • مجری معروف در هیئت ریحانةالنبی(ص)+عکس
  • تسلیت رهبری در پی درگذشت حجت‌الاسلام غروی
  • قیمت ۳۵ ارز بانکی افزایش یافت
  • انتشار جدیدترین قیمت کالاهای اساسی
  • توزیع غذای نذری در شهر لندن+عکس
  • سکوت خانم بازیگر درباره طلاقش شکست! +عکس
  • هشت میلیون دادیم، پسر شد!
  • AFC کامیابی‌نیا را نقره‌داغ کرد
  • عامل گرانی برنج معرفی شد
  • ۷ شغل پُردرآمد در ایران
  • پیکر شهید حججی با چند داعشی مبادله شد؟
  • دستگیری عامل قتل خانوادگی در روستا +عکس
  • آیفون 10 میلیون تومانی؛ لاکچری جدید ثروتمندان
  • اعتراف آنچلوتی پس از چهار سال
  • دولت عامل گران شدن برنج معرفی شد
  • تشریح قابلیت های موشک ۱۳ متری خرمشهر
  • پله برقی مترو صادقیه حادثه آفرید
  • بازیگر معروف سریال‌های طنز درلباس نظامی+عکس
  • روایت زندگی پنج پیر غلام حسینی از رادیو ایران
  • چرا طاهری استعفا نمی‌کند؟
  • احتمال افزایش قیمت بنزین از سال آینده
  • زمان اعلام نتایج اولیه چهارمین آزمون استخدامی
  • حمله مسلحانه به ۲ ایستگاه صلواتی در تهران
  • بدل باباپنجعلی در سریال پایتخت!+عکس
  • هیئت نظارت بر برجام فعال شد
  • بارزانی از چه زمانی با موساد همکاری می‌کرد+عکس
  • حرم حضرت زینب (س) در ایام محرم+عکس
  • روایت رسانه عربستانی از آلترناتیوهای برانکو
  • 3 غایب نهایی الهلال در دیدار با پرسپولیس
  • نگاه پروفسور آلمانی به قیام امام حسین (ع)
  • صفحه اول روزنامه های صبح امروز
  • بزرگ‌ترین حمله سایبری جهان در راه است
  • راز قتل پسر بعد از مرگ پدر فاش شد
  • تصویری از علی پروین و نذری امسالش
  • اسامی محرومان هفته هشتم لیگ برتر اعلام شد
  • عکس جدید ناسا از دریاچه ارومیه
  • تعرض جنسی به مسلمانان روهینگیا
  • حقوق بازنشستگان کشوری امشب واریز می‌شود
  • علت وقوع خطای دید چیست؟
  • صادرات سنگ پا به 8 کشور
  • مقیمی جانشین هاشمی در استانداری تهران شد
  • جاده اربیل به موصل بسته شد
  • در خرید خودرو لوکس دقت کنید
  • کاهش اندک بهای سکه و ارز
  • مدیر روابط عمومی شورای شهر تهران تغییر کرد
  • جریمه دیرکرد بانک‌ها رباست/ مردم ندهند
  • رئیس جمهور نشدید، مدیرعامل قرمز و آبی شوید!
  • تکذیب ادعای احضار سرکنسول ایران در اربیل
  • ضرب الاجل دو ماهه برای وام ازدواج! +کاریکاتور
  • مجری جوان تلویزیون در مرز اسرائیل+عکس
  • دخترانی که عاشق داعشی‌ها می‌شوند
  • شور حسینی محرم در متروی تهران
  • خندوانه در تلویزیون و شبکه نسیم چه کرد؟
  • بارزانی: به سمت همه‌پرسی حرکت می‌کنیم
  • چرا قبر امام حسین(ع) شش گوشه دارد؟
  • تصاویری از حضور زنان عربستانی در استادیوم
  • جدی ترین گزینه مدیرعاملی استقلال
  • سومین شوک پرسپولیس در راه است!
  • بازیکن فوتبال فوق تخصص مغز و اعصاب شد
  • بازی سیاسی ترامپ بر سر برجام
  • آخرین اخبار علم و فناوری+دانلود
  • طارمی با مدیران پرسپولیس به اختلاف خورد
  • آیا قیمت نان افزایش می‌یابد؟