×

منوی بالا

منوی اصلی

دسترسی سریع

اخبار سایت

true
true

ویژه های خبری

true
    امروز  چهارشنبه - ۱۳ فروردین - ۱۳۹۹  
true
true
گزارش تهران پرس|تنش های مرزی گرجستان و جمهوری آذربایجان و نقش بازیگران داخلی و بین المللی


به گزارش گروه بین الملل خبرگزاری تهران پرس، به دنبال چندین تظاهرات و افزایش تنش ها در اوایل سال جاری در اطراف مجموعه صومعه های موسوم به داویت گارجا یا کشیکچی داغ – واقع در مرز جمهوری آذربایجان و گرجستان – در تاریخ ۱۵ ژوئیه حادثه ای جدی تر روی داد. در این روز، گروهی از شهروندان گرجستانی از درگیری خود با چندین سرباز آذربایجانی و خلح سلاح حداقل یک نفر از آن ها فیلمبرداری کرده و آن را پخش کردند. ظاهرا این گرجستانی ها از خبری مبنی بر حذف نمادهای مسیحی ارتدوکس از مجتمع صومعه ای واقع در اراضی جمهوری آذربایجان خشمگین شده بودند. در مقابل نیز، این اقدام باعث خشم و اعتراض شدید جمهوری آذربایجان به گرجستان شد.

به طور طبیعی چنین حوادثی باعث می شود تا مردم محلی که به صورت آشکار یا پنهان، مستقیم یا غیرمستقیم درگیر چنین موضوعی می شوند نیز افزایش یابد. اما اگر افرادی که حتی صادقانه به خاطر اعتقادی که به آن ایمان دارند می جنگند، اما دو مورد مهم و سطح بالاتری را از دست می دهند. نخست این که اکنون زمان مناسبی برای این کار نیست. چرا که هم جمهوری آذربایجان و هم گرجستان حدود ۲۰ درصد از اراضی شان تحت اشغال خارجی است و هنوز از این مورد صدمه می بینند. دوم این که در حال حاضر صدها هزار آذربایجانی تبار در گرجستان زندگی می کنند و ده ها مسجد در این کشور وجود دارد و هم چنین جمهوری آذربایجان نیز محل زندگی چند هزار گرجی تبار است. جمهوری آذربایجان چندین سال است که سیاست چندفرهنگی را به عنوان سیاست دولتی خود اعلام کرده است که اساسا شامل کلیه ادیان و اماکن مذهبی از جمله صومعه های ارتدوکس مورد اشاره در سراسر قلمرو خود است. از این رو افزایش تنش ها میان دو کشور، ظرفیت هایی را برای سودجویی طرف های ثالث می تواند ایجاد کند هم چنین این اقدامات می تواند در دستور کار بازیگران سیاسی داخلی گرجستان نیز قرار بگیرد.

حمایت های عمومی از حزب حاکم “رویای گرجستان” در سال های اخیر رو به افول بوده است. حتی کاندیدای مورد حمایت این حزب در انتخابات ریاست جمهوری سال ۲۰۱۸ یعنی سالومه زوراباشویلی به سختی توانست پیروز شود. از سویی نیز اخیرا حزب رویای گرجستان با رسوایی و تنش های ناشی از دعوت یک سیاستمدار روسی به گرجستان روبرو بوده است. در تاریخ ۲۰ ژوئن تظاهرات نیروهای مخالف دولت گرجستان در اعتراض به سفر هیات پارلمانی روسیه به این کشور برای شرکت در مجمع بین پارلمانی کشورهای ارتدکس در تفلیس به خشونت کشیده شد و در جریان آن ۲۴۰ نفر مصدوم و ۳۰۵ نفر نیز بازداشت شدند. اعتراض گرجستانی ها به نشستن رئیس هیات پارلمانی روسیه بر روی صندلی ریاست پارلمان گرجستان بود. پس از هفته ها اعتراضات گسترده خیابانی، دولت گرجستان ناچار شد خواسته های عمومی برای بازگشت به سیستم رای گیری سابق در این کشور برای انتخابات پارلمانی سال ۲۰۲۰ را بپذیرد. هم چنین، در پی این تظاهرات اعتراض‌آمیز، ایراکلی کوباخیدزه رییس پارلمان گرجستان استعفا کرد. علاوه بر این، به دلیل سرکوب شدید تظاهرات از سوی پلیس، معترضان خواستار استعفای گئورگی گاخاریا وزیر کشور گرجستان و از نیروهای بسیار نزدیک به بیدزینا ایوانیشویلی رهبر حزب رویای گرجستان شده اند. از سویی نیز حزب رویای گرجستان به دلیل استعفای چندین نماینده این حزب در حال از دست دادن کرسی های خود در پارلمان این کشور است. به نوبه خود، جنبش ملی متحد وابسته به میخائیل ساکاشویلی رئیس جمهور سابق نیز در حال بازیابی قدرت خود است. با توجه به این اتفاقات سیاسی داخلی، حزب حاکم رویای گرجستان می تواند به طور فزاینده ای وسوسه شود تا از احساسات ناسیونالیستی ایجاد شده به دلیل اختلافات بر سر مجموعه صومعه های داویت گارجا استفاده کرده و افکار عمومی را از پیرامون مسائل انتخابات پارلمانی سال آینده منحرف کند. در حقیقت حزب رویای گرجستان از موضوع صومعه ها پیش از این در سال ۲۰۱۲ جهت فشار بر ساکاشویلی استفاده کرده بود. علاوه بر این حزب اپوزیسیون اتحاد میهن پرستان نیز در حال دمیدن بر این احساسات ناسیونالیستی است.

در سطح بین المللی نیز اختلاف باکو و تفلیس درباره صومعه ها در سال های ۲۰۰۷، ۲۰۱۲ و اکنون در سال ۲۰۱۹ نیز همزمان با افزایش تنش ها میان روسیه و گرجستان بوده است. در حال حاضر نیز همزمان با اختلافات پیرامون صومعه ها چندین تحول چشمگیر و قابل توجه در حال رخ دادن است. اول اینکه پارلمان روسیه در تاریخ ۱۵ ژوئیه میزبان هیئتی از حزب اتحاد میهن پرستان گرجستان بود. اعضای این هیئت در مسکو نیروهایی که روابط میان روسیه و گرجستان را تضعیف می کنند محکوم کردند  و خواستار آن شدند که تفلیس برای حل بحران هر کار ممکن را انجام دهد. دوم، مسکو با فهم این مساله که مستقیما نمی تواند بر جهت گیری های ژئوپلتیک گرجستان تاثیر بگذارد، تحریم های هوایی علیه تفلیس را به اجرا درآورد و این کشور را به افزایش تحریم ها در بخش های دیگر تهدید کرد. پس از افزایش تنش ها میان روسیه و گرجستان به دلیل شرکت هیئت پارلمانی روسیه در مجمع بین پارلمانی کشورهای ارتدکس در تفلیس، رسانه های روسیه اخباری مبنی بر تجاوز ترکیه به منطقه آجاریا گرجستان منتشر کردند؛ اخباری شبیه به آن چیزی که معمولا حزب اتحاد میهن پرستان انتشار می دهد. حزب اتحاد میهن پرستان به عنوان حزبی پوپولیست، ضد ترکی و همسو با کرملین شناخته می شود. اعضای این حزب در جریان اختلافات پیرامون صومعه ها، به احساسات ناسیونالیستی در گرجستان دامن زدند. به عنوان مثال در تاریخ ۱ ژوئن اعضای این حزب با شعار “داویت گارجا، گرجستان است” تظاهراتی در تفلیس برگزار کردند.

در ویدئوی مربوط به حادثه ۱۵ ژوئیه مشخص است که مرزبانان گرجستانی بدون هیچ گونه مداخله اجازه می دهند تا شهروندان گرجستانی وارد خاک جمهوری آذربایجان شده، با سربازان آن ها درگیر شده و آن ها را حلع سلاح کنند. مرزبانان گرجستانی در تمامی این مدت، فقط نظاره گر این اتفاق بودند. هر چند جمهوری آذربایجان باید سناریوهای تحریک آمیز از این نوع را پیش بینی کرده و با آنها مقابله کند، اما در درجه اول وظیفه مقامات گرجستانی بود که شهروندان خود را از عبور غیرقانونی از مرز و درگیری با مرزبانان آذربایجانی باز دارد. مقامات گرجستانی حوادث قبلی را فتنه انگیزی می نامیدند اما در نهایت نتوانستند مانع تکرار آن حوادث شوند. در صورت ادامه موضع نامشخص دولت گرجستان، می تواند باعث شود که شرایط از کنترل خارج شده و در نتیجه منافع ملی خود گرجستان تضعیف شود. به عنوان مثال، سرزمین های جدا شده ی آبخازیا و اوستیای جنوبی معمولا این روایت را عرضه کرده اند که این دو سرزمین به دلیل سیاست های ناعادلانه یا اشتباه در دوره اتحاد جماهیر شوروی بخشی از گرجستان شده بودند. به همین ترتیب، بازیگرانی که احساسات ملی گرایانه را پیرامون صومعه ها برانگیخته اند، مدعی هستند که منطقه داویت گارجا یا کشیکچی داغ به دلیل سیاست های شوروی تحت کنترل جمهوری آذربایجان قرار گرفته است. بنا بر این، ادعای ملی گرایان گرجستانی می تواند به معنای درست بودن ادعای آبخازیا و اوستیای جنوبی باشد؛ در حالی که بازگردان آبخازیا و اوستیای جنوبی به خاک گرجستان یکی از اصلیترین اولویت های امنیت ملی دولت این کشور است.

انتهای پیام /

خبرگزاری تهران پرس را با جدیدترین و به روزترین اخبار دنبال نمایید

سردبیرتهران پرس

true
true
true
true

شما هم می توانید دیدگاه خود را ثبت کنید

- کامل کردن گزینه های ستاره دار (*) الزامی است
- آدرس پست الکترونیکی شما محفوظ بوده و نمایش داده نخواهد شد